Κουρκουμίνη και Κατάθλιψη
Ο κουρκουμάς έχει εδώ και πολλά χρόνια και ιατρική χρήση, καθώς περιέχει μια δραστική ουσία, την κουρκουμίνη, η οποία έχει αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες. Οι μελέτες έχουν δείξει ότι η κουρκουμίνη ενδέχεται να συμβάλλει στη διαχείριση πολλών θεμάτων υγείας, περιλαμβανομένης της κατάθλιψης (Fusar-Poli et al., 2020). Ο κουρκουμάς προέρχεται από μία βρώσιμη ρίζα και χρησιμοποιείται ως καρύκευμα στα φαγητά. Είναι σε μορφή σκόνης με κίτρινο χρώμα και είναι διαδεδομένο στην Ασιατική κουζίνα.
Τα οφέλη της κουρκουμίνης
Τα αντιοξειδωτικά όπως η κουρκουμίνη εξουδετερώνουν τις ελεύθερες ρίζες που προκαλούν φλεγμονή. Μειώνοντας το οξειδωτικό στρες, μειώνεται και η φλεγμονή.
Οι μελέτες δείχνουν ότι υπάρχει σύνδεση ανάμεσα στην κατάθλιψη και στη χρόνια φλεγμονή. Δεν είναι ξεκάθαρο αν η φλεγμονή προκαλεί κατάθλιψη ή το αντίστροφο. Όμως η χρόνια φλεγμονή και η κατάθλιψη επιδεινώνουν το ένα το άλλο.
Τα αντιοξειδωτικά όπως η κουρκουμίνη μπορεί να συμβάλλουν στη διαχείριση των συμπτωμάτων της κατάθλιψης στοχεύοντας τη χρόνια φλεγμονή. Οι μελέτες δείχνουν ότι η κουρκουμίνη μπορεί να είναι μια ασφαλής και αποτελεσματική φυσική επιλογή ως συμπληρωματική αγωγή στην κατάθλιψη (Lopresti et al., 2014).
Πώς χρησιμοποιείται ο κουρκουμάς για την κατάθλιψη;
Στο μέλλον, ο κουρκουμάς, και ειδικά η κουρκουμίνη μπορεί να αποτελεί συμπληρωματική θεραπεία για την κατάθλιψη. Φυσικά για αυτό απαιτούνται περαιτέρω μελέτες.
Αν θέλετε να δοκιμάσετε κάποια θεραπεία με κουρκουμά, καλό θα ήταν να συμβουλευτείτε πρώτα τον ψυχίατρό σας και να συζητήσετε τους πιθανούς κινδύνους και τις παρενέργειες από τυχόν αλληλεπιδράσεις. Ο κουρκουμάς ή η κουρκουμίνη δεν υποκαθιστούν τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα. Πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο υπό την επίβλεψη του θεράποντα ψυχιάτρου σας και να συμπληρώνουν το υπάρχον θεραπευτικό πλάνο.
Πιθανόν να μην δείτε κάποια άμεση αλλαγή στα συμπτώματα. Πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι ο κουρκουμάς πρέπει να λαμβάνεται τουλάχιστον τέσσερις εβδομάδες ώστε να έχει αποτελέσματα.
Κουρκουμάς και συμπληρώματα διατροφής
Ο κουρκουμάς είναι διαθέσιμος σε συμπληρώματα διατροφής, σε μορφή σκόνης, βάμματος ή εκχυλίσματος. Η μορφή του σκευάσματος (π.χ. λιποσωμιακή, με πιπερίνη) παίζει καθοριστικό ρόλο στην απορρόφηση. Αυτό που έχει σημασία είναι πόση κουρκουμίνη (ή κουρκουμινοειδή) περιέχεται στο συμπλήρωμα. Χρειάζεται υψηλή περιεκτικότητα σε κουρκουμίνη γύρω στο 95%.
Αποφύγετε τα συμπληρώματα κουρκουμά που δεν περιέχουν αρκετή κουρκουμίνη. Μπορεί να περιέχουν άλλες ενώσεις και λιγότερη κουρκουμίνη. Πάντα να προτιμάτε τα συμπληρώματα με υψηλή περιεκτικότητα σε κουρκουμίνη και να ακολουθείτε τις οδηγίες χρήσεως.
Προσθέστε κουρκουμά στο φαγητό σας
Μπορείτε να επωφεληθείτε από τον κουρκουμά προσθέτοντας τον στο φαγητό σας. Όμως τα ποσοστά της κουρκουμίνης ποικίλουν από προϊόν σε προϊόν, και αυτό μπορεί να έχει απρόβλεπτες επιδράσεις.
Μπορείτε να βρείτε κουρκουμά με υψηλή περιεκτικότητα σε κουρκουμίνη, ωστόσο ένα απλό κουταλάκι του γλυκού σπάνια επαρκεί για θεραπευτικά αποτελέσματα λόγω χαμηλής βιοδιαθεσιμότητας. Απλά σιγουρευτείτε ότι χρησιμοποιείτε το μπαχαρικό καθημερινά στη διατροφή σας ως μέρος μιας ισορροπημένης δίαιτας και όχι ως αποκλειστική θεραπεία.
Πιπερίνη
Η πιπερίνη είναι μια ουσία που υπάρχει στο μαύρο πιπέρι. Οι μελέτες έχουν δείξει ότι η πιπερίνη ενισχύει την απορρόφηση άλλων ενώσεων στη διάρκεια της πέψης. Για αυτό το λόγο, η πιπερίνη χρησιμοποιείται σε πολλά συμπληρώματα διατροφής ώστε να λειτουργούν πιο γρήγορα και αποτελεσματικά. Περιέχεται σε πολλά συμπληρώματα κουρκουμίνης. Οι μελέτες έχουν δείξει ότι ο συνδυασμός πιπερίνης και κουρκουμίνης έχει τα καλύτερα αποτελέσματα (Ye et al., 2021).
Παρενέργειες κουρκουμά
Αν και ο κουρκουμάς και η κουρκουμίνη είναι γενικά ασφαλή, οι παρενέργειες είναι πιθανές όταν λαμβάνονται για θεραπευτικούς σκοπούς. Αυτές περιλαμβάνουν:
- Στομαχικές διαταραχές
- Ναυτία
- Τάση για εμετό
Ίσως να μπορείτε να μειώσετε τον κίνδυνο εμφάνισης αυτών των συμπτωμάτων αν ξεκινήσετε με μικρότερες δόσεις και σταδιακά τις αυξάνετε.
Δεν υπάρχει μέγιστη δοσολογία για τον κουρκουμά ή την κουρκουμίνη. Είναι καλύτερο να ακολουθείτε την προτεινόμενη δοσολογία, αν και οι υψηλές δόσεις δεν είναι γνωστό αν προκαλούν βλάβες.
Αν παίρνετε αντικαταθλιπτικά ή άλλα φάρμακα, μιλήστε με το γιατρό σας πριν προσθέσετε τον κουρκουμά, την κουρκουμίνη ή την πιπερίνη στη ρουτίνα σας. Κάθε συμπλήρωμα είναι πιθανό να αλληλεπιδράσει με την φαρμακευτική αγωγή που ήδη λαμβάνετε.
Πρέπει να μιλήσετε με το γιατρό σας πριν χρησιμοποιήσετε κουρκουμά αν:
- Είστε έγκυος
- Έχετε χολολιθίαση
- Έχετε απόφραξη των χοληφόρων ή άλλη δυσλειτουργία των χοληφόρων
- Έχετε χαμηλή αρτηριακή πίεση
Μιλήστε με το γιατρό σας
Πρέπει να δείτε το γιατρό σας αμέσως αν νιώθετε ασυνήθιστα ή σοβαρά συμπτώματα μετά από την λήψη κουρκουμά ή κουρκουμίνης. Αυτό είναι πολύ σημαντικό αν θέλετε να μειώσετε ή να αντικαταστήσετε κάποιο φάρμακο με κάποιο βότανο.
Επίσης με το γιατρό σας θα αξιολογήσετε αν η χρήση του κουρκουμά ή της κουρκουμίνης έχει κάποιο αποτέλεσμα. Ίσως να χρειάζεται να προσαρμόσετε τη δοσολογία ή να αλλάξετε θεραπεία για να ανακουφιστείτε από τα συμπτώματα.
Αντιμετώπιση κατάθλιψης
Με τη βοήθεια της ψυχοθεραπείας και του EMDR (για τα ψυχικά τραύματα), η κατάθλιψη μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά, στοχεύοντας τις βαθύτερες αιτίες αυτής.
Βιβλιογραφία
- 1.Fusar-Poli, L., et al. (2020). Curcumin for depression: a meta-analysis. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 60(15), 2643–2653.
- 2.Lopresti, A. L., et al. (2014). Curcumin for the treatment of major depression: A randomised, double-blind, placebo controlled study. Journal of Affective Disorders, 167, 368–375.
- 3.Ye, Z., et al. (2021). The efficacy and acceptability of curcumin for patients with depression or depressive symptoms: A systematic review and meta-analysis. Journal of Affective Disorders, 282, 242–251.