Έχει παρενέργειες το EMDR;

Οι μελέτες μέχρι σήμερα έχουν δείξει ότι η EMDR θεραπεία δεν έχει παρενέργειες διαφορετικές από εκείνες που έχουν άλλες μορφές ψυχοθεραπείας.¹ Δηλαδή, μερικοί ασθενείς αρχικά μπορεί να αισθάνονται αναστατωμένοι ή αγχωμένοι όταν ξεκινούν την θεραπεία, εξαιτίας του ότι πρέπει να αντιμετωπίσουν οδυνηρές και τραυματικές αναμνήσεις που τις έχουν θάψει για χρόνια (αν όχι δεκαετίες) και φοβούνται ή αρνούνται (ασυνείδητα) να επεξεργαστούν.⁵

Αλλά αυτός ακριβώς είναι ο στόχος του EMDR, να επεξεργαστεί και να ξεπεράσει κάποιος αυτά τα τραυματικά βιώματα και τα συναισθήματα που τα συνοδεύουν. Μέσω της EMDR θεραπείας όλα αυτά βελτιώνονται και τυπικά ο θεραπευόμενος αισθάνεται πιο ήρεμος και με καθαρό μυαλό.³

Στο EMDR λοιπόν κανείς έρχεται σε επαφή με τις επώδυνες αναμνήσεις, αλλά πλην αυτού, δεν υπάρχουν άλλου είδους παρενέργειες (για παράδειγμα, λόγω των συσκευών που ίσως χρησιμοποιηθούν).²

Πιθανές αντιδράσεις (δεν είναι "παρενέργειες")

Το EMDR μπορεί να απελευθερώσει έντονα συναισθήματα κατά τη διάρκεια των συνεδριών, όπως θλίψη, κλάμα, άγχος ή θυμό. Λόγω της συναισθηματικής έντασης και της επαφής με τα επώδυνα συναισθήματα και αναμνήσεις, μερικοί άνθρωποι μπορεί να έχουν ένα ελαφρύ πονοκεφάλο μετά μια συνεδρία EMDR ή να αισθάνονται κουρασμένοι νοητικά ή/και συναισθηματικά αμέσως μετά τη συνεδρία.

Πολλοί άνθρωποι αναφέρουν πιο έντονα ή ζωντανά όνειρα μετά από συνεδρίες, κάτι που αποτελεί μέρος της συνεχιζόμενης επεξεργασίας των βιωμάτων από τον εγκέφαλο.

Άλλοι μπορεί να αισθάνονται πιο συναισθηματικά ευαίσθητοι ή ευάλωτοι για ένα σύντομο χρονικό διάστημα (συνήθως 1-7 ημέρες) μετά τη θεραπεία.

Στην περίπτωση που εμφανιστούν, 0ι περισσότερες από αυτές τις αντιδράσεις είναι παροδικές και μπορούν να αντιμετωπιστούν αν χρειάζεται, από έναν έμπειρο θεραπευτή EMDR.

	Πιθανές αντιδράσεις στη συνεδρία EMDR ή μετά
Σωματικά	Πονοκέφαλος, κόπωση, εφίδρωση, τρέμουλο
Συναισθηματικά	Έντονα συναισθήματα, κλάμα, θυμός, έντονα όνειρα
Σπάνια	Αναμνήσεις, έντονα όνειρα, αύξηση άγχους, θυμού, θλίψης

Προφυλάξεις σχετικά με την θεραπεία EMDR

Η EMDR θεραπεία μπορεί να προκαλέσει έντονα συναισθήματα και να ξυπνήσει αναμνήσεις, οι οποίες μπορεί να είναι δύσκολο να τις διαχειριστεί κάποιος ο οποίος δεν είναι ψυχικά σταθεροποιημένος ή αν υπάρχει δυσκολία διαχείρισης των συναισθημάτων.

Η τραυματοθεραπεία EMDR είναι ασφαλής όταν εφαρμόζεται από έναν κατάλληλα εκπαιδευμένο και πιστοποιημένο θεραπευτή EMDR. Η ένταση των συναισθηματικών αντιδράσεων δεν σημαίνει ότι η θεραπεία έχει παρενέργειες. Αντιθέτως, αντικατοπτρίζει την πορεία προς τη σωστή κατεύθυνση για την επεξεργασία ενός ψυχολογικού τραύματος.

Μπορούν όλοι να κάνουν EMDR;

Το EMDR μπορεί θεωρητικά να εφαρμοστεί στους περισσότερους ανθρώπους με ψυχικά τραύματα, όμως δεν είναι όλοι έτοιμοι να κάνουν EMDR. Για άτομα με σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα ή ψυχοπαθολογία χρειάζεται προσεκτική αξιολόγηση και σταθεροποίηση πριν ξεκινήσουν οι συνεδρίες EMDR.⁴

Για παράδειγμα, για ανθρώπους που πάσχουν από βαριά κατάθλιψη, κρίσεις πανικού, διαταραχές προσωπικότητας ή αποσυνδετικές διαταραχές, μπορεί να χρειάζεται να πάρουν φάρμακα ή να προηγηθεί ψυχοθεραπεία, ώστε να αντιμετωπιστεί σε πρώτη φάση η ψυχοπαθολογία και να σταθεροποιηθούν ψυχολογικά, και μετά να κάνουν την πρώτη συνεδρία EMDR.

Πόσες συνεδρίες χρειάζονται

Για να παρατηρηθούν τα οφέλη της θεραπείας EMDR, συνήθως χρειάζεται μια σειρά συνεδριών με έναν ειδικά εκπαιδευμένο θεραπευτή EMDR, διάρκειας περίπου 40–60 λεπτών η καθεμία. Η ακριβής συχνότητα και διάρκεια καθορίζονται εξατομικευμένα, ανάλογα με το ιστορικό και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων.

Για πολλά θέματα που συναντά ο μέσος άνθρωπος (π.χ. απώλεια αγαπημένων προσώπων, θάνατος, χωρισμός, προσβολές, ατυχήματα, κρίσεις πανικού), σε αρκετές περιπτώσεις παρατηρείται σημαντική ανακούφιση μέσα σε σχετικά λίγες συνεδρίες EMDR (π.χ. 1–3 συνεδρίες), χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλοι θα έχουν την ίδια πορεία ή το ίδιο επίπεδο βελτίωσης.

Σε πιο βαριές περιπτώσεις που αφορούν ένα μεμονωμένο τραυματικό γεγονός, συχνά απαιτούνται περισσότερες συνεδρίες (π.χ. περίπου 4–6), ενώ όταν υπάρχει σύνθετο τραύμα (cPTSD) συνήθως χρειάζεται πιο παρατεταμένη θεραπεία, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει αρκετές δεκάδες συνεδρίες σε διάστημα αρκετών μηνών. Ο ακριβής αριθμός συνεδριών προσαρμόζεται πάντα στις ανάγκες, τους στόχους και την ανταπόκριση του κάθε θεραπευόμενου.

Ψυχίατρος ειδικός στο EMDR

Ως ψυχίατρος ο κ.Βάθης στην Αθήνα έχει τεράστια κλινική εμπειρία με το EMDR therapy, έχοντας βοηθήσει περισσότερους από 3,000 ανθρώπους, όλων των ηλικιών (κυρίως ενήλικες, αλλά και παιδιά, εφήβους, ηλικιωμένους) και ένα ευρύτατο φάσμα παθολογίας (πχ κατάθλιψη, πένθος, κρίσεις πανικού, φοβίες, μετατραυματικό στρες, σχιζοφρένεια, εγκεφαλικά, κα).

Θεραπεία EMDR

Αν υποφέρετε από κάποιο ψυχικό τραύμα, άγχος ή κατάθλιψη, είναι συχνά μια από τις πιο αποτελεσματικές επιλογές να ξεκινήσετε EMDR με έναν έμπειρο και καταρτισμένο ψυχοθεραπευτή. Η προσεκτική αξιολόγηση έναν ψυχίατρο εκπαιδευμένο στο EMDR είναι απαραίτητη για να προσδιοριστεί η ετοιμότητα και η καταλληλότητα, μεγιστοποιώντας την πιθανότητα θετικών αποτελεσμάτων.

Μπορείτε να κάνετε το EMDR τεστ για μια αρχική, ενδεικτική διερεύνηση παραμέτρων που σχετίζονται με το ψυχικό τραύμα και τη θεραπεία EMDR.

Βιβλιογραφία

1.O’Neil, A., et al. (2025). Understanding side effects of psychotherapies: implications for clinical practice and research trials. World Psychiatry, 24(2), 194–195. [Side Effects of Psychotherapies]
2.van Schie, K., & van Veen, S. C. (2025). Adverse Effects of EMDR therapy. Current Opinion in Psychology, 102155. [Side effects of EMDR]
3.Shapiro, F., et al. (2014). The role of EMDR therapy in medicine: Addressing the psychological and physical symptoms stemming from adverse life experiences. The Permanente Journal, 18(1), 71–77 [EMDR therapy and trauma]
4.Schnurr, P. P., et al. (2024). The management of posttraumatic stress disorder and acute stress disorder: Synopsis of the 2023 VA/DoD clinical practice guideline. Annals of Internal Medicine, 177(3), 363–374. [PTSD, ASD and EMDR]
5.Chen, Y.‑R., et al. (2014). EMDR for patients with posttraumatic‑stress disorder. PLOS ONE, 9(8), e103676. [EMDR for PTSD]

EMDR – έχει παρενέργειες;