Βιοφλαβονοειδή
Τα εσπεριδοειδή είναι γνωστά για την πανίσχυρη αντιοξειδωτική τους δράση. Όμως αυτό δεν αφορά μόνο το περιεχόμενό τους σε βιταμίνη C. Συγκεκριμένες ενώσεις στα εσπεριδοειδή, γνωστές ως βιοφλαβονοειδή των εσπεριδοειδών, έχουν μελετηθεί εκτενώς για τη συμβολή τους στην υγεία.
Τι είναι τα βιοφλαβονοειδή;
Τα βιοφλαβονοειδή των εσπεριδοειδών αποτελούν μια μεγάλη οικογένεια των φλαβονοειδών. Το κοινό τους χαρακτηριστικό είναι η αντιοξειδωτική τους ιδιότητα, που συμβάλλει στην άμυνα του οργανισμού ενάντια στο οξειδωτικό στρες και τους περιβαλλοντικούς παράγοντες. Οι πιο γνωστές ομάδες περιλαμβάνουν τις ισοφλαβόνες, τις φλαβόνες, τις φλαβονόλες και τις φλαβανόνες.
Μέσα σε αυτές τις κατηγορίες υπάρχουν υποκατηγορίες, που κυριολεκτικά περιλαμβάνουν χιλιάδες ενώσεις, τα βιοενεργά φλαβονοειδή. Κάποια από τα πιο γνωστά βιοφλαβονοειδή που υπάρχουν στα εσπεριδοειδή περιλαμβάνουν:
- την κουερσετίνη (μια φλαβονόλη)
- τη ρουτίνη (μια γλυκοσίδη της κουερσετίνης)
- την τανγκερετίνη και την διοσμίνη (φλαβόνες)
- την εσπεριδίνη και την ναριγκενίνη (φλαβανόνες)
Οι ενώσεις αυτές δεν είναι βιταμίνες, αλλά φυτοχημικές ουσίες που προστατεύουν το φυτό από την οξείδωση. Στον ανθρώπινο οργανισμό, φαίνεται να προσφέρουν παρόμοια προστατευτικά οφέλη. Υπάρχουν κυρίως στη φλούδα των εσπεριδοειδών και συχνά προστίθενται σε συμπληρώματα βιταμίνης C, καθώς δρουν συνεργιστικά, βοηθώντας πιθανώς στην καλύτερη απορρόφηση και σταθερότητα της βιταμίνης.
Ποια είναι τα οφέλη των βιοφλαβονοειδών;
Τα βιοφλαβονοειδή των εσπεριδοειδών δεν αποτελούν συμπλήρωμα της βιταμίνης C που ενισχύει την αντιοξειδωτική της δράση , καθώς έχουν από μόνα τους αντιοξειδωτική δράση.
Κάποια σημαντικά οφέλη αυτών των φυτοθρεπτικών ενώσεων περιλαμβάνουν:
1. Ρύθμιση του μεταβολισμού
Τα βιοφλαβονοειδή φαίνεται να διαθέτουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες σε ιστούς που σχετίζονται με τον μεταβολισμό, όπως το ήπαρ και ο λιπώδης ιστός. Αν και ο ακριβής μηχανισμός διερευνάται, είναι σαφές ότι συμβάλλουν στην κυτταρική ομοιόσταση και μπορεί να έχουν θετική επίδραση στο μεταβολισμό.
2. Διαχείριση του οξειδωτικού στρες
Τα βιοφλαβονοειδή βοηθούν στην εξουδετέρωση των ελεύθερων ριζών. Μελέτες έχουν δείξει ότι ενώσεις όπως η εσπεριδίνη μπορεί να συμβάλλουν στη μείωση του οξειδωτικού στρες. Η ισορροπία μεταξύ αντιοξειδωτικών και ελεύθερων ριζών είναι κρίσιμη για τη λειτουργία της καρδιάς και του ανοσοποιητικού.
3. Συμβολή στη λειτουργία του ανοσοποιητικού
Τα αντιοξειδωτικά υποστηρίζουν την κυτταρική υγεία και συμβάλλουν στη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Επιπλέον, τα βιοφλαβονοειδή φαίνεται να επηρεάζουν θετικά το μικροβίωμα του εντέρου, το οποίο συνδέεται άμεσα με την ανοσολογική απόκριση [Hosseinzade et al., 2019].
4. Ρόλος στην ευαισθησία στην ινσουλίνη και στα επίπεδα γλυκόζης
Η φυσιολογική ανοχή στη γλυκόζη και η ευαισθησία στην ινσουλίνη είναι θεμελιώδεις για τη μεταβολική υγεία. Σύμφωνα με μελέτες, τα βιοφλαβονοειδή ενδέχεται να συμβάλλουν στην υποστήριξη αυτών των παραμέτρων. Οι ενώσεις αυτές φαίνεται να υποστηρίζουν τη λειτουργία των β-κυττάρων του παγκρέατος και τη διαδικασία επεξεργασίας των τροφών από το ήπαρ [Yi et al., 2023].
5. Υγιή γήρανση
Τα βιοφλαβονοειδή των εσπεριδοειδών συσχετίζονται με την υγιή γήρανση. Η νεοεσπεριδίνη, για παράδειγμα, μελετάται για την ικανότητά της να περιορίζει τη συσσώρευση ελεύθερων ριζών, βοηθώντας στη διαχείριση του οξειδωτικού στρες που επηρεάζει το δέρμα και την καρδιαγγειακή υγεία [Bjørklund et al., 2022].
Πιθανές Παρενέργειες
Άτομα με αλλεργία στα εσπεριδοειδή μπορεί να εμφανίσουν συμπτώματα όπως εξανθήματα ή οίδημα. Υπερβολική κατανάλωση συμπληρωμάτων μπορεί σπανίως να προκαλέσει:
- Θολή όραση
- Αλλαγές στον καρδιακό ρυθμό
- Πονοκέφαλο ή ζάλη
- Γαστρεντερικές ενοχλήσεις
Τα βιοφλαβονοειδή έχουν πολλαπλά οφέλη
Τα βιοφλαβονοειδή των εσπεριδοειδών είναι σημαντικά αντιοξειδωτικά που ενισχύουν τη δράση της βιταμίνης C. Υποστηρίζουν τη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού, βοηθούν στη διαχείριση του οξειδωτικού στρες και συμβάλλουν στη μεταβολική υγεία. Η λήψη τους μέσω μιας διατροφής πλούσιας σε πολύχρωμα φρούτα και λαχανικά αποτελεί τον καλύτερο τρόπο πρόσληψης.
Βιβλιογραφία
- 1.Hosseinzade, A., et al. (2019). Immunomodulatory effects of flavonoids. Frontiers in Immunology, 10, 51.
- 2.Bjørklund, G., et al. (2022). The role of antioxidants in the interplay between oxidative stress and senescence. Antioxidants, 11(7), 1224.
- 3.Yi, X., et al. (2023). Flavonoids improve type 2 diabetes mellitus and its complications: A review. Frontiers in Nutrition, 10, 1192131.