Το καλύτερο φάρμακο για τον ίλιγγο

Φαρμακευτική αντιμετώπιση για τον ίλιγγο

Οι πιο κοινές αιτίες του ιλίγγου πηγάζουν κυρίως από προβλήματα που σχετίζονται με το εσωτερικό αυτί, το οποίο παίζει καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση της ισορροπίας. Η επιλογή για το καλύτερο φαρμάκο για τον ίλιγγο εξαρτάται από την αιτία του ιλίγγου, το ιστορικό του ασθενούς, την ηλικία και τις παρενέργειες του φαρμάκου. Το 25% περίπου των ασθενών που παραπονούνται για ζαλάδα, πάσχουν από καλοήθη παροξυσμικό ίλιγγο θέσης (BPPV).¹ Kim, J.-S., & Zee, D. S. (2014). Benign Paroxysmal Positional Vertigo. New England Journal of Medicine, 370(12), 1138–1147. Άλλες συχνές αιτίες ιλίγγου είναι η νόσος Menière, αιθουσαία νευρωνίτιδα και λαβυρινθίτιδα, ημικρανίες, τραυματισμοί κεφαλής ή αυχένα και ορμονικές αλλαγές. Σε σημαντική συχνότητα τα αίτια του ιλίγγου είναι ψυχογενή, δηλαδή σχετίζεται με το άγχος και το στρες.

VERTIGO-N

Το Vertigo-N περιέχει δύο δραστικά συστατικά: κινναριζίνη (ανταγωνιστής ασβεστίου) και διμενυδρινάτη (αντιισταμινικό). Και οι δύο ουσίες δρουν συμβάλλοντας στη μείωση των συμπτωμάτων του ιλίγγου (αίσθημα ζάλης ή «στροβιλισμού») και τη ναυτία (τάση προς έμετο). Όταν χρησιμοποιούνται μαζί αυτές οι δύο ουσίες είναι πιο αποτελεσματικές από ότι όταν χρησιμοποιείται η κάθε ουσία μόνη της. Το Vertigo-N χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση διαφόρων τύπων ιλίγγου σε ενήλικες. Ο ίλιγγος μπορεί να έχει πολλά διαφορετικά αίτια.

Απαιτείται προσοχή στη χορήγηση σε ηλικιωμένους, καθώς πρόσφατα ερευνητικά δεδομένα συσχετίζουν τη χρήση παρόμοιων αντιισταμινικών σκευασμάτων με αυξημένο κίνδυνο πτώσεων και τραυματισμών.⁶ Adams, M. E., et al. (2025). Meclizine Use and Subsequent Falls Among Patients With Dizziness. JAMA Otolaryngology–Head & Neck Surgery, 151(9), 861.

RIBRAIN

Το Ribrain (βηταϊστίνη) είναι ένα φάρμακο για την αντιμετώπιση του ιλίγγου και διαταραχών της ακοής λαβυρινθικής αιτιολογίας (νόσος του Meniere). Η βηταϊστίνη έχει σχεδιαστεί για να βελτιώνει τη ροή του αίματος στο εσωτερικό αυτί, με στόχο την ανακούφιση από τα συμπτώματα της ζάλης και τις διαταραχές ισορροπίας.² Strupp, M., & Brandt, T. (2008). Diagnosis and Treatment of Vertigo and Dizziness. Deutsches Ärzteblatt International.

Αν και είναι γενικά καλά ανεκτό ως φάρμακο, ορισμένοι χρήστες μπορεί να εμφανίσουν ήπιες παρενέργειες όπως πονοκεφάλους ή γαστρεντερικά προβλήματα.

ANTIVOM

Το Antivom (βηταϊστίνη) ενδείκνυται σε ενήλικες για τη συμπτωματική αντιμετώπιση του λαβυρινθικού ιλίγγου και άλλων διαταραχών της ακοής λαβυρινθικής αιτιολογίας (νόσος Ménière: ίλιγγος με ναυτία/έμετο, απώλεια ακοής, εμβοές).

Αν και γενικά είναι καλά ανεκτό, μπορεί να εμφανιστούν ήπιες παρενέργειες, συνηθέστερα γαστρεντερικές διαταραχές (όπως ναυτία, δυσπεψία) και κεφαλαλγία.

Άλλοι τρόποι αντιμετώπισης

Στις πιο επίμονες καταστάσεις ιλίγγου, μπορούν να βοηθήσουν οι παρακάτω τεχνικές και φάρμακα:

• Θεραπεία αιθουσαίας αποκατάστασης (VRT): το VRT είναι μια εξειδικευμένη μορφή φυσικοθεραπείας που έχει σχεδιαστεί για τη βελτίωση της ισορροπίας και τη μείωση της ζάλης. Είναι ένα πρόγραμμα που περιλαμβάνει ασκήσεις που υποστηρίζουν την ικανότητα του εγκεφάλου να αντισταθμίζει τα προβλήματα του εσωτερικού αυτιού, εκπαιδεύοντάς τον να ερμηνεύει πιο αποτελεσματικά τα σήματα ισορροπίας.³ Kim, H. S., et al. (2025). Emergency Department Vestibular Rehabilitation Therapy for Dizziness and Vertigo. JAMA Network Open, 8(2), e2459567. Αυτή η θεραπεία είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη για άτομα με υποτροπιάζοντα επεισόδια ιλίγγου.⁸ Hillier, S. L., & McDonnell, M. (2011). Vestibular rehabilitation for unilateral peripheral vestibular dysfunction. Cochrane Database of Systematic Reviews.
• Τεχνική επανατοποθέτησης των καναλολίθων: για καταστάσεις όπως ο καλοήθης παροξυσμικός ίλιγγος θέσης (BPPV), χρησιμοποιούνται τεχνικές όπως ο ελιγμός Epley για την επανατοποθέτηση των εκτοπισμένων κρυστάλλων στο εσωτερικό αυτί, ο οποίος αποτελεί την θεραπεία πρώτης γραμμής σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες.⁷ Bhattacharyya, N., et al. (2017). Clinical Practice Guideline: Benign Paroxysmal Positional Vertigo (Update). Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 156(S3). Αυτές οι διαδικασίες μπορούν συχνά να εκτελεστούν από επαγγελματίες υγείας και μπορούν επίσης να διδαχθούν για χρήση στο σπίτι.
• Εάν ο ίλιγγος οφείλεται σε λοίμωξη (όπως αιθουσαία νευρίτιδα ή λαβυρινθίτιδα), μπορεί να είναι απαραίτητη η αντιμετώπιση της λοίμωξης με αντιβιοτικά ή στεροειδή.
• Σε σπάνιες περιπτώσεις όπου ο ίλιγγος προκαλείται από πιο σοβαρά προβλήματα, όπως ανατομικά προβλήματα στο αυτί, μπορεί να απαιτηθεί χειρουργική επέμβαση.

Άγχος και ίλιγγος

Ο επίμονος ίλιγγος δεν προέρχεται αναγκαστικά από κάποια διαταραχή του αιθουσαίου συστήματος και μπορεί να οφείλεται σε ψυχολογικούς παράγοντες όπως το άγχος και το στρες.⁵ Sereda, A., et al. (2025). Psychological Variables Mediate Symptoms in Persistent Postural‐Perceptual Dizziness (PPPD): A Cross‐Sectional Self‐Report Study. European Journal of Neurology, 32(8).

Η σύνδεση άγχους και στρες με τη ζάλη έχει πλέον αναγνωριστεί επίσημα, όπως για παράδειγμα στην Επίμονη Ζάλη Στάσης - Αντίληψης (PPPD). Το άγχος δεν προκαλεί απλώς τα συμπτώματα, αλλά εμποδίζει τους φυσιολογικούς μηχανισμούς αντιστάθμισης του εγκεφάλου να επαναρρυθμιστούν μετά από ένα επεισόδιο ζάλης, μετατρέποντας έτσι μια προσωρινή δυσλειτουργία σε χρόνια πάθηση.⁴ Staab, J. P., et al. (2017). Diagnostic criteria for persistent postural-perceptual dizziness (PPPD): Consensus document of the committee for the Classification of Vestibular Disorders of the Bárány Society. Journal of Vestibular Research, 27(4), 191–208. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ψυχοθεραπεία και άλλες συμπληρωματικές προσεγγίσεις μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση του ιλίγγου.

Η διατήρηση μιας σταθερής ρουτίνας και η εξασφάλιση επαρκούς ξεκούρασης μπορεί να συμβάλει στον περιορισμό των επεισοδίων ιλίγγου.

Η αποφυγή παραγόντων όπως το αλκοόλ και η καφεΐνη επίσης να βοηθήσει στη διαχείριση των συμπτωμάτων.

Βιβλιογραφία

1. ↸1.Kim, J.-S., & Zee, D. S. (2014). Benign Paroxysmal Positional Vertigo. New England Journal of Medicine, 370(12), 1138–1147. [BPPV Prevalence]
2. ↸2.Strupp, M., & Brandt, T. (2008). Diagnosis and Treatment of Vertigo and Dizziness. Deutsches Ärzteblatt International. [Betahistine Mechanism of Action]
3. ↸3.Kim, H. S., et al. (2025). Emergency Department Vestibular Rehabilitation Therapy for Dizziness and Vertigo. JAMA Network Open, 8(2), e2459567. [VRT Efficacy]
4. ↸4.Staab, J. P., et al. (2017). Diagnostic criteria for persistent postural-perceptual dizziness (PPPD): Consensus document of the committee for the Classification of Vestibular Disorders of the Bárány Society. Journal of Vestibular Research, 27(4), 191–208. [link]
5. ↸5.Sereda, A., et al. (2025). Psychological Variables Mediate Symptoms in Persistent Postural‐Perceptual Dizziness (PPPD): A Cross‐Sectional Self‐Report Study. European Journal of Neurology, 32(8). [Anxiety-Dizziness Link ]
6. ↸6.Adams, M. E., et al. (2025). Meclizine Use and Subsequent Falls Among Patients With Dizziness. JAMA Otolaryngology–Head & Neck Surgery, 151(9), 861. [Antihistamine Fall Risk]
7. ↸7.Bhattacharyya, N., et al. (2017). Clinical Practice Guideline: Benign Paroxysmal Positional Vertigo (Update). Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 156(S3). [AAO-HNS BPPV Clinical Guidelines]
8. ↸8.Hillier, S. L., & McDonnell, M. (2011). Vestibular rehabilitation for unilateral peripheral vestibular dysfunction. Cochrane Database of Systematic Reviews. [Vestibular Rehabilitation Therapy Effectiveness]