Κάνε το Τεστ
Χαμομήλι ή βαλεριάνα, Χαμομήλι ιδιότητες, Βαλεριάνα ιδιότητες, Οφέλη χαμομηλιού, Οφέλη βαλεριάνας, Χαμομήλι και βαλεριάνα, Χαμομήλι και ύπνος, Βαλεριάνα και ύπνος
Συντάκτης:
Αριστοτέλης Βάθης MD, MSc, ECP | Ψυχίατρος • Ψυχοθεραπευτής
Τελ.ενημέρωση: 2026-01-23

Χαμομήλι ή βαλεριάνα

Χαμομήλι ή βαλεριάνα​

Ως ειδικός ψυχικής υγείας, συχνά ερωτώμαι για τον ρόλο των φυτικών βοηθημάτων στην αντιμετώπιση του άγχους. Η κατανόηση των δυνατοτήτων αλλά και των περιορισμών τους είναι το πρώτο βήμα για μια ολοκληρωμένη προσέγγιση της ψυχικής ευεξίας.

Το χαμομήλι και η βαλεριάνα μελετώνται για τη συμβολή τους στη διαχείριση του άγχους και τη βελτίωση της ποιότητας του ύπνου. Και τα δύο μπορούν να προάγουν τη χαλάρωση και να ηρεμούν τις αισθήσεις ώστε να προάγουν έναν ήσυχο ύπνο το βράδυ.

Το χαμομήλι και η βαλεριάνα χρησιμοποιούνται παραδοσιακά για την υποστήριξη του ύπνου εδώ και αιώνες. Είναι όμως εξίσου αποτελεσματικά;

Χαμομήλι

Το χαμομήλι είναι ένα από τα πιο διάσημα βότανα για την χαλάρωση και τον ύπνο. Το χαμομήλι είναι ένα βότανο που χρησιμοποιείται ευρέως για τις χαλαρωτικές του ιδιότητες. Περιέχει ουσίες που μπορεί να διευκολύνουν τη διαδικασία έλευσης του ύπνου. Περιέχει απιγενίνη, ένα φλαβονοειδές, που έχει ήπιες ηρεμιστικές ιδιότητες.

Υπάρχει μια θεωρία ότι η απιγενίνη συνδέεται με τους υποδοχείς των βενζοδιαζεπινών στον εγκέφαλο και εμφανίζει χαλαρωτικές ιδιότητες στο κεντρικό νευρικό σύστημα.

Συνήθως το χαμομήλι το καταναλώνουμε ως τσάι, αλλά υπάρχει και σε κάψουλες, βάμματα και συμπληρώματα για τον ύπνο.

Οφέλη χαμομηλιού:

  • Μπορεί να κατευνάσει το αίσθημα ανησυχίας πριν από τον ύπνο.1
  • Συμβάλλει στην χαλάρωση και στην αποφόρτιση.
  • Ενδείκνυται περισσότερο για περιπτώσεις όπως η περιστασιακή αϋπνία ή η ήπια αϋπνία που έχει σχέση με το στρες.

Χαμομήλι, Βαλεριάνα, Ύπνος

Βαλεριάνα

Η βαλεριάνα είναι ένα ακόμη βότανο που προάγει τον ύπνο και χρησιμοποιείται εδώ και αιώνες. Θεωρείται παραδοσιακά πιο ισχυρή από το χαμομήλι σχετικά με την έλευση του ύπνου.2 Περιέχει βαλερινικό οξύ και ιριδοειδείς γλυκοσίδες που δίνουν στο φυτό αυτή την ηρεμιστική δράση.

Πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι τα ενεργά συστατικά συνδέονται στις β-υποομάδες των υποδοχέων του γ-αμινοβουτυρικού οξέος (GABA) και ενισχύουν τη δράση που μοιάζει με αυτή των βενζοδιαζεπινών. Είναι ένα καλό υποκατάστατο για φάρμακα επειδή θεωρείται ασφαλής για χρήση πριν από τον ύπνο ως τσάι εξαιτίας της σχετικά γρήγορης έναρξης της δράσης της.

Η βαλεριάνα υπάρχει σε κάψουλες, σε βάμματα ή σε μίγματα με αλλά βότανα.

Η βαλεριάνα αυξάνει τη δράση του GABA στον εγκέφαλο, προάγει την χαλάρωση και ενδέχεται να περιορίσει τον χρόνο έλευσης του ύπνου.

Οφέλη βαλεριάνας:

  • Χρήσιμη επιλογή για ανθρώπους που δυσκολεύονται να αποκοιμηθούν.
  • Ενδέχεται να περιορίσει το χρόνο που χρειάζεται κάποιος για να αποκοιμηθεί.
  • Μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα του ύπνου και να βοηθήσει σε θέματα που έχουν σχέση με την εμμηνόπαυση.

Συνδυασμός βαλεριάνας και χαμομηλιού

Και το χαμομήλι και η βαλεριάνα βοηθούν πολύ στον ύπνο. Το χαμομήλι υποστηρίζει τη χαλάρωση στα τεντωμένα νεύρα και στους μύες, ενώ η βαλεριάνα ενισχύει τη φυσική τάση για ύπνο που βοηθά ένα άτομο να πέσει σε βαθύ ύπνο. Και τα δύο είναι ασφαλή και μπορούν να χρησιμοποιηθούν μαζί, και αυτό που χρειάζεται προσοχή είναι η ποσότητα της βαλεριάνας να είναι μικρότερη από αυτή του χαμομηλιού.

Πολλά συμπληρώματα για τον ύπνο περιέχουν και τα δύο βότανα για να προάγουν την ήπια χαλάρωση με το χαμομήλι και τον ύπνο με την βαλεριάνα. Όταν χρησιμοποιούνται μαζί, συμπληρώνουν και ενισχύουν το ένα το άλλο.

Αν και τα δύο αυτά βότανα μπορούν να σταθούν μόνα τους, συχνά συνδυάζονται με άλλα συστατικά που βοηθούν στον ύπνο, όπως:

  • Το μαγνήσιο, υποστηρίζει τη μυϊκή χαλάρωση και το νευρικό σύστημα.
  • L-θεανίνη, προάγει την πνευματική ηρεμία.
  • Μελατονίνη, σχετίζεται με τον κιρκάδιο ρυθμό.

Η βαλεριάνα και το χαμομήλι αποτελούν συστατικά σε συμπληρώματα με πολλά στοιχεία. Ο συνδυασμός των συστατικών βοηθά στην επίτευξη της καλύτερης ποιότητας ύπνου.

Διαχείριση των θεμάτων ύπνου

Το χαμομήλι και η βαλεριάνα μπορεί να είναι μια βραχυπρόθεσμη, συμπληρωματική επιλογή για τα προβλήματα στον ύπνο.

Αν αντιμετωπίζετε χρόνια αϋπνία ή άγχος, συμβουλευτείτε έναν ειδικό ψυχίατρο-ψυχοθεραπευτή, ο οποίος θα μπορέσει να σας προτείνει τις καλύτερες εξατομικευμένες παρεμβάσεις για εσάς.3

Αν υπάρχουν ψυχοπιεστικά γεγονότα που σας έχουν προκαλέσει ψυχική επιβάρυνση και προκαλούν την αϋπνία, η ψυχοθεραπεία  και το EMDR (ειδικά για τα ψυχικά τραύματα) αποτελούν δόκιμες θεραπευτικές προσεγγίσεις. Στην κλινική πράξη, παρατηρούμε ότι τα βότανα μπορούν να λειτουργήσουν ως εξαιρετικά βοηθήματα για την ανακούφιση συμπτωμάτων, όμως η θεμελιώδης αλλαγή επέρχεται όταν αντιμετωπιστεί η ρίζα του προβλήματος μέσω της κατάλληλης θεραπευτικής σχέσης. Η "υγιεινή του ύπνου"  αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία χτίζεται κάθε παρέμβαση.

Βιβλιογραφία

  1. 1.Zhang, Y. et al. (2022). Medicinal herbs for the treatment of anxiety: A systematic review and network meta-analysis. Pharmacological Research, 179, 106220. [link]
  2. 2.Leach, M. J., & Page, A. T. (2015). Herbal medicine for insomnia: A systematic review and meta-analysis. Sleep Medicine Reviews, 24, 1-12. [link]
  3. 3.Qaseem, A. et al. (2016). Management of chronic insomnia disorder in adults: A clinical practice guideline from the American College of Physicians. Annals of Internal Medicine, 165(2), 125–133. [link]