Αϋπνία: Τύποι, αιτίες, αντιμετώπιση

αϋπνία,αιτίες αϋπνίας, θεραπείααϋπνία, αντιμετωπιση, φαρμακα, αμεσο υπνωτικο

Αϋπνία

Η αϋπνία αποτελεί μια διαταραχή ύπνου που χαρακτηρίζεται από την δυσκολία κάποιου να αποκοιμηθεί και/ή να μείνει κοιμισμένος. Οι άνθρωποι με αϋπνία έχουν ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα συμπτώματα:

  • Δυσκολία στο να αποκοιμηθούν
  • Διακοπτόμενος ύπνος, ξυπνούν συχνά κατά τη διάρκεια της νύχτας και δυσκολεύονται να ξανακοιμηθούν για ώρες
  • Ξυπνούν πολύ νωρίς το πρωί (πρώιμη αφύπνιση)
  • Κακή ποιότητα ύπνου, ο ύπνος δεν αναζωογωνεί, αισθάνονται κόπωση όταν ξυπνούν
  • Πολλά ζωντανά όνειρα ή εφιάλτες

Τύποι αϋπνίας

Υπάρχουν δύο τύποι αϋπνίας: η πρωτοπαθής αϋπνία και η δευτεροπαθής αϋπνία.

  • Πρωτοπαθής αϋπνία: η πρωτοπαθής αϋπνία σημαίνει ότι ένα άτομο έχει προβλήματα ύπνου που δεν σχετίζονται άμεσα με άλλες καταστάσεις ή άλλα ιατρικά προβλήματα.
  • Δευτεροπαθής αϋπνία: η δευτεροπαθής αϋπνία σημαίνει ότι ένα άτομο έχει προβλήματα ύπνου εξαιτίας κάποια άλλης αιτίας, όπως ένα πρόβλημα υγείας (όπως το άσθμα, η κατάθλιψη, η αρθρίτιδα, ο καρκίνος), ο πόνος, η φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνει ή η κατάχρηση ουσιών (όπως το αλκοόλ).

Σημειώνουμε πως η κατάθλιψη απότελεί μία πολύ συχνή αιτία αϋπνίας (μπορείτε να κάνετε το τεστ για την κατάθλιψη).

Οξεία και Χρόνια αϋπνία

Η αϋπνία επίσης ποικίλλει στη χρονική διάρκεια και στο πόσο συχνά εμφανίζεται. Μπορεί να εμφανιστεί για σύντομο χρονικό διάστημα (οξεία αϋπνία) ή να διαρκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα (χρόνια αϋπνία). Μπορεί επίσης να κάνει διακυμάνσεις, με χρονικές περιόδους στις οποίες το άτομο δεν έχει κανένα πρόβλημα με τον ύπνο. Η οξεία αϋπνία μπορεί να διαρκέσει από μια νύχτα έως αρκετές εβδομάδες. Η αϋπνία ονομάζεται χρόνια όταν ένα άτομο έχει αϋπνία τουλάχιστον τρεις νύχτες την εβδομάδα για ένα μήνα ή περισσότερο.

Αιτίες αϋπνίας

Οι αιτίες της οξείας αϋπνίας μπορεί να περιλαμβάνουν:

  • Σημαντικό στρες (για παράδειγμα, λόγω απώλειας της εργασίας, απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, χωρισμός, μιας διαμάχης/σύγκρουσης)
  • Σωματική ασθένεια
  • Συναισθηματική ή σωματική δυσφορία
  • Περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως ο θόρυβος, φασαρία, το φως ή οι ακραίες θερμοκρασίες (ζέστη ή κρύο) που παρεμβαίνουν στον ύπνο
  • Φαρμακευτική αγωγή (για παράδειγμα, φάρμακα που χορηγούνται για τη θεραπεία ιώσεων, των αλλεργιών, της κατάθλιψης, της υπέρτασης και του άσθματος) που μπορεί να δυσκολεύουν τον ύπνο
  • Αλλαγές στο κανονικό πρόγραμμα του ύπνου (όπως το jetlag ή λόγω εναλλαγής πρωινής-βραδινής βάρδιας στην εργασία)

Αιτίες της χρόνιας αϋπνίας περιλαμβάνουν:

  • Την κατάθλιψη και/ή το άγχος
  • Το χρόνιο στρες
  • Τον πόνο ή τη δυσφορία τη νύχτα

αϋπνία, αντιμετωπιση, νεα φαρμακα

Τα συμπτώματα της αϋπνίας περιλαμβάνουν:

  • Υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας
  • Γενικευμένη κόπωση, χρόνια κόπωση
  • Ευερεθιστότητα, εκρήξεις θυμού
  • Προβλήματα με τη συγκέντρωση και τη μνήμη

Διάγνωση της αϋπνίας

Αν νομίζετε ότι έχετε αϋπνία, καλό θα ήταν να μιλήσετε με ένα ψυχίατρο. Μια αξιολόγηση της υγείας σας μπορεί περιλαμβάνει εξετάσεις, ιατρικό ιστορικό και ιστορικό ύπνου. Ίσως να χρειαστεί να κρατήσετε ένα ημερολόγιο ύπνου για μία ή δύο εβδομάδες, ώστε να δείτε το μοτίβο του ύπνου σας και το πώς αισθάνεστε κατά τη διάρκεια της ημέρας. Μπορεί να χρειαστεί να γίνει μια συζήτηση και με το σύντροφό σας για πληροφορίες σχετικά με τον ύπνο σας. Σε κάποιες περιπτώσεις, ίσως να χρειαστεί να απευθυνθείτε σε κάποια ειδικά κέντρα ύπνου για εξειδικευμένες εξετάσεις.

Πως αντιμετωπίζεται η αϋπνία;

Η οξεία αϋπνία ίσως να μην απαιτεί ιδιαίτερη θεραπεία (η λήψη Xanax για τον ύπνο, βενζοδιαζεπινών όπως Xanax ή πιο νέα φάρμακα όπως αυτά Ζ γκρουπ ή αγωνιστές μελατονίνης είναι μία σίγουρη και απλή λύση). Η ήπια αϋπνία μπορεί συχνά να αντιμετωπιστεί με κάποιες συνήθειες που προάγουν τον καλό ύπνο. Αν η αϋπνία είναι χρόνια ή όμως σας κάνει τη ζωή δύσκολη και επηρεάζει τη λειτουργικότητά σας καθημερινά επειδή νυστάζετε και είστε κουρασμένοι, είναι σημαντικό να ζητήσετε τη βοήθεια ενός ψυχιάτρου-ψυχοθεραπευτή.

Σε πολλές περιπτώσεις χορηγούνται υπναγωγά φάρμακα για περιορισμένο χρονικό διάστημα, τα οποία δρουν γρήγορα, χωρίς να αισθάνεστε υπνηλία την επόμενη μέρα. Ακολουθώντας τις οδηγίες του γιατρού και έχοντας σύνεση στη χρήση τους, αποφεύγονται οι παρενέργειες.

Η θεραπεία για τη χρόνια αϋπνία περιλαμβάνει καταρχήν τη θεραπεία οποιασδήποτε σωματικής υποκείμενης νόσου ή άλλου ιατρικού προβλήματος που μπορεί να προκαλέσει αϋπνία, καθώς και την ψυχοθεραπεία για την αντιμετώπιση του άγχους/στρες και των προβλημάτων ζωής που αναστατώνουν ή κάνουν τον άνθρωπο να αγωνιά, στερώντας τον ύπνο του.

Φάρμακα για την αϋπνία (υπναγωγά/υπνωτικά)

Υπάρχουν έξι κατηγορίες φαρμάκων που μπορούν να βοηθήσουν στον ύπνο

  • οι βενζοδιαζεπίνες (ηρεμιστικά): πχ Hipnosedon, Xanax, Lexotanil, Tavor, Halcion, Tranxene, Clonotril, Normison
  • τα μη βενζοδιαζεπινικά άμεσα υπνωτικά (Ζ γκρουπ) πχ Stilnox, Imovane
  • οι αγωνιστές των υποδοχέων της μελατονίνης, που είναι πιο νέα φάρμακα για αϋπνία
  • αντικαταθλιπτικά με υπναγωγό δράση
  • αντιϊσταμινικά (πχ Atarax)
  • αντιψυχωσικά φάρμακα (πχ Seroquel, Zyprexa)

Συμπληρώματα – βιταμίνες για την αϋπνία

Κυκλοφορούν στο εμπόριο διάφορα σκευάσματα, που ως επί το πλείστον περιέχουν βαλεριάνα (όπως Valmane, Quiet Life) και τα οποία μπορεί να είναι βοηθητικά.

Άλλες βοηθητικές πρακτικές για την αϋπνία

Τεχνικές χαλάρωσης όπως οι μυϊκές τάσεις και χαλάσεις, οι ελεγχόμενες αναπνοές, ο διαλογισμός και η γιόγκα, οι θετικές σκέψεις, ο έλεγχος των εξωτερικών ερεθισμάτων, η καθιέρωση σταθερών συνηθειών (υγιεινή του ύπνου) βοηθούν στην αντιμετώπιση της αϋπνίας.

Το αλκοόλ δεν προτείνεται για την αντιμετώπιση της αϋπνίας, πρέπει να αποφεύγεται. Αρχικά μπορεί να βοηθάει, αλλά επηρεάζει αρνητικά την αρχιτεκτονική του ύπνου και μακροπρόθεσμα επιδεινώνει το πρόβλημα της αϋπνίας, δημιουργεί εξάρτηση, μεταξύ των άλλων προβλημάτων που δημιουργεί.

Θεραπεία της αϋπνίας χωρίς φάρμακα

Η ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗ μπορεί να προσφέρει πολλά στην αντιμετώπιση της αϋπνίας, χωρίς καμία παρενέργεια και χωρίς αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα. Συμπληρωματικά, ο ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΣ και η ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑ μπορούν να συνδράμουν σημαντικά στην αντιμετώπιση της αϋπνίας. Η ψυχοθεραπεία βοηθά στο να αλλάξετε τρόπο σκέψης και συμπεριφορές που είτε αποτελούν την αιτία της αϋπνίας, είτε επιδεινώνουν την αϋπνία.

Εάν της αϋπνίας έχει προηγηθεί κάποιο τραυματικό γεγονός που θεωρείτε ότι μπορεί να έχει οδηγήσει στην εμφάνιση αυτής, το EMDR είναι ένα πολύτιμο ψυχοθεραπευτικό εργαλείο που μπορεί να σας βοηθήσει να ξεπεράσετε την αϋπνία και το γεγονός.

gdpr-image
This website uses cookies to improve your experience. By using this website you agree to our Data Protection Policy.
Read more