Κράνμπερι
Το πιο γνωστό είδος κράνμπερι ευδοκιμεί στη Βόρεια Αμερική (Vaccinium macrocarpon). Το κράνμπερι είναι πλούσιο σε βιταμίνες και αντιοξειδωτικά, που ενδέχεται να συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του ουροποιητικού συστήματος.
Διατροφική αξία
1. Υδατάνθρακες και φυτικές ίνες
Το κράνμπερι αποτελείται κυρίως από υδατάνθρακες και φυτικές ίνες. Τα κύρια σάκχαρα είναι η σουκρόζη, η γλυκόζη και η φρουκτόζη. Οι αδιάλυτες φυτικές ίνες περιλαμβάνουν την πηκτίνη, την κυτταρίνη και την ημικυτταρίνη.
Επίσης το κράνμπερι περιέχει διαλυτές φυτικές ίνες για αυτό και η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να οδηγήσει σε γαστρεντερικές διαταραχές , όπως η διάρροια.
2. Βιταμίνες και μεταλλικά στοιχεία
Το κράνμπερι είναι πλούσια πηγή βιταμινών και μεταλλικών στοιχείων , ειδικά βιταμίνης C.
- Βιταμίνη C: Γνωστή και ως ασκορβικό οξύ, η βιταμίνη C είναι ένα από τα κύρια αντιοξειδωτικά στο κράνμπερι. Είναι ουσιαστική για τη διατήρηση της υγείας του δέρματος, των μυών και των οστών.
- Μαγγάνιο: Υπάρχει σε πολλές τροφές, και είναι ουσιαστικό για την ανάπτυξη, το μεταβολισμό και το σύστημα της αντιοξειδωτικής προστασίας του σώματος.
- Βιταμίνη Ε: Ουσιαστικό λιποδιαλυτό αντιοξειδωτικό.
- Βιταμίνη Κ1: Γνωστή ως φυλλοκινόνη, η βιταμίνη Κ1 είναι ουσιαστική για την πήξη του αίματος.
- Χαλκός : Ένα ιχνοστοιχείο που η έλλειψη του έχει δυσάρεστες επιδράσεις στην υγεία της καρδιάς.
3. Αντιοξειδωτικά
Το κράνμπερι περιέχει πολλά βιοενεργά συστατικά και αντιοξειδωτικά, ειδικά φλαβονοειδείς πολυφαινόλες.
- Κουερσετίνη : η πιο άφθονη πολυφαινόλη στο κράνμπερι. Στην πραγματικότητα το κράνμπερι είναι η κύρια φυτική πηγή κουερσετίνης.
- Μυρικετίνη: μια κύρια αντιοξειδωτική πολυφαινόλη που έχει πολλά οφέλη στην υγεία
- Πεονιδίνη : μεταξύ των κυανιδινών, η πεονιδίνη είναι υπεύθυνη για το πλούσιο κόκκινο χρώμα του κράνμπερι.
- Προανθοκυανιδίνες τύπου-Α: επίσης ονομάζονται συμπυκνωμένες τανίνες, αυτές οι πολυφαινόλες μπορεί να συμβάλλουν στην υγεία του ουροποιητικού συστήματος.
Οφέλη
1. Ουροποιητικό σύστημα
Το ουροποιητικό σύστημα είναι επιρρεπές στις βακτηριακές λοιμώξεις, ειδικά αυτό των γυναικών. Οι πιο συχνές προκαλούνται από το βακτήριο E. Coli, το οποίο προσκολλάται στην εσωτερική επιφάνεια της ουροδόχου κύστεως και της ουροποιητικής οδού. Το κράνμπερι περιέχει προανθοκυανιδίνες τύπου-Α που σύμφωνα με μελέτες μπορεί να δυσχεράνουν την προσκόλληση του βακτηρίου E.Coli.1 Σύμφωνα με μια ανασκόπηση, τα προϊόντα κράνμπερι πιθανώς μειώνουν τον κίνδυνο συμπτωματικών ουρολοιμώξεων σε γυναίκες με υποτροπιάζουσες λοιμώξεις.4
2. Γαστρεντερικό σύστημα
Η λοίμωξη από το Helicobacter pylori (H. pylori) σχετίζεται με φλεγμονή στο στομάχι και έλκος. Το κράνμπερι περιέχει προανθοκυανιδίνες τύπου-Α που έχουν μελετηθεί για τη δυνητική τους συμβολή στην καταστολή του H. pylori.2
3. Υγεία της καρδιάς
Τα καρδιακά νοσήματα είναι η κύρια αιτία θανάτου παγκοσμίως. Το κράνμπερι περιέχει πολλά αντιοξειδωτικά που μελετώνται για πιθανά οφέλη στην υγεία της καρδιάς. Αυτά περιλαμβάνουν τις ανθοκυανίνες, τις προανθοκυανιδίνες και την κουερσετίνη.
Το κράνμπερι ενδέχεται να βοηθά:
- Στην αύξηση της καλής χοληστερόλης (HDL) 3
- Στην πιθανή μείωση της κακής χοληστερόλης (LDL) σε ανθρώπους με διαβήτη
- Στην πιθανή προστασία της κακής χοληστερόλης από την οξείδωση
- Στην υποστήριξη της φυσιολογικής αρτηριακής πίεσης
Παρενέργειες
Το κράνμπερι είναι γενικά ένα ασφαλές προϊόν για τους περισσότερους ανθρώπους αν καταναλώνεται με μέτρο. Ωστόσο, η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να προκαλέσει στομαχικές διαταραχές και διάρροια και ίσως να αυξάνει τον κίνδυνο για πέτρες στους νεφρούς σε άτομα που έχουν την προδιάθεση.
Οι περισσότερες πέτρες στους νεφρούς σχηματίζονται από το οξαλικό ασβέστιο. Το κράνμπερι μπορεί να περιέχει υψηλά επίπεδα οξαλικών. Για αυτό το λόγο μπορεί να θεωρηθεί παράγοντας κινδύνου όταν καταναλώνεται σε υψηλές ποσότητες.
Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή από άτομα που λαμβάνουν αντιπηκτικά φάρμακα, όπως η βαρφαρίνη. Η ταυτόχρονη κατανάλωση μεγάλης ποσότητας κράνμπερι μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αιμορραγίας, καθώς το κράνμπερι ενδέχεται να επιβραδύνει τον μεταβολισμό του φαρμάκου στον οργανισμό.
Κράνμπερι: ο πολύτιμος ρόλος του
Το κράνμπερι υπάρχει αποξηραμένο, σε χυμό ή σε συμπληρώματα διατροφής. Αποτελεί μια εξαιρετική πηγή βιταμινών και μεταλλικών στοιχείων και είναι πλούσιο σε αντιοξειδωτικά.
Βιβλιογραφία
- 1.Williams et al. (2023). Cranberries for preventing urinary tract infections. Cochrane Database of Systematic Reviews, 11, CD001321. [link]
- 2.Zhe‐Xuan Li et al. ( 2021). Suppression of Helicobacter pylori infection by daily cranberry intake: A double-blind, randomized, placebo-controlled trial. Journal of Gastroenterology and Hepatology. [link]
- 3.Novotny et al. (2015). Cranberry juice consumption lowers markers of cardiometabolic risk, including blood pressure and circulating C-reactive protein, triglyceride, and glucose concentrations in adults. The American Journal of Clinical Nutrition, 102, 4, 882-889. [link]
- 4.Cranberries for preventing urinary tract infections - Cochrane. [link]
