Το νευρικόσύστημα (εγκέφαλος) για λειτουργεί σωστά, έχει ανάγκη από ορισμένα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά και βιταμίνες. Δυστυχώς η διατροφή μας σήμερα δεν είναι η καλύτερη, και συχνά ορισμένα από αυτά τα συστατικά είναι σε έλλειψη, οδηγώντας σε προβλήματα (όπως οι διαταραχές μνήμης).
Neurobion = Βιταμίνη Β12+Β6+Β1
Η βιταμίνες Β12 και Β6 συμμετέχουν σε πολλές βιοχημικές αντιδράσεις του νευρικού συστήματος.4 Calderón‐Ospina, C. A., et al. (2019). B Vitamins in the nervous system: Current knowledge of the biochemical modes of action and synergies of thiamine, pyridoxine, and cobalamin. CNS Neuroscience & Therapeutics, 26(1), 5–13.6 National Institute for Health and Care Excellence. (2024, March 6). Vitamin B12 deficiency in over 16s: diagnosis and management (NICE Guideline NG239).
Τροφές πλούσιες σε βιταμίνη Β6 είναι το κοτόπουλο και ψάρια όπως ο σολομός και ο τόνος. Η βιταμίνη Β6 υπάρχει σε πολλά πράσινα λαχανικά και στα ρεβίθια, που είναι το κύριο συστατικό του χούμους.
Το Neurobion είναι ένα συμπλήρωμα διατροφής, το οποίο περιέχει 3 βιταμίνες του συμπλέγματος Β: τη Β12, Β6 και Β1.
Lecalcif = Βιταμίνη D
Η βιταμίνη D είναι μια λιποδιαλυτή βιταμίνη που είναι ουσιαστική για τη λειτουργία του νευρικού συστήματος. Η ανεπάρκεια της βιταμίνης D μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Η σύνθεση της βιταμίνης D γίνεται με την έκθεσή μας στον ήλιο.
Επίσης, η βιταμίνη D παίζει σημαντικό ρόλο στο ανοσοποιητικό σύστημα, καθώς υποστηρίζει τη δράση των μονοκυττάρων και των μακροφάγων ενάντια στα παθογόνα και συμβάλλει στη ρύθμιση της φλεγμονής. Στην πραγματικότητα τα χαμηλά επίπεδα της βιταμίνης D έχουν συσχετιστεί σε μελέτες με την ευαισθησία σε λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού, όπως η γρίπη και το αλλεργικό άσθμα.1 Jolliffe, D. A., et al. (2021). Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory infections: a systematic review and meta-analysis of aggregate data from randomised controlled trials. The Lancet Diabetes & Endocrinology, 9(5), 276–292.9 Martineau, A. R.,et al. (2017). Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory tract infections: systematic review and meta-analysis of individual participant data. BMJ, i6583.
Το Lecalcif, Deltius, D3-Ben είναι συμπληρώματα διατροφής, τα οποία περιέχουν βιταμίνη D.
Filicine = Φυλλικό οξύ
Το φυλλικό οξύ είναι σημαντικό για το νευρικό σύστημα σε όλες τις ηλικίες.
Το φυλλικό οξύ (όπως και η βιταμίνη Β12) συμβάλλουν στην υποστήριξη της ανάπτυξης του νευρικού συστήματος, της διάθεσης και στη διατήρηση της γνωστικής λειτουργίας κατά τη γήρανση.5 Yu, J.-T., et al. (2020). Evidence-based prevention of Alzheimer’s disease: systematic review and meta-analysis of 243 observational prospective studies and 153 randomised controlled trials. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, 91(11), 1201–1209.
Το Filicine είναι ένα συμπλήρωμα διατροφής, το οποίο περιέχει φυλλικό οξύ.
Μαγνήσιο
Το μαγνήσιο είναι ένα σημαντικό στοιχείο για τη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου και της καλής ψυχικής διάθεσης. Παίζει κρίσιμο ρόλο στη μετάδοση του νευρικού σήματος, στον νευρομυϊκό συντονισμό και στη διατήρηση της βιοχημικής ισορροπίας στους νευρώνες.8 de Baaij, J. H. F., Hoenderop, J. G. J., & Bindels, R. J. M. (2015). Magnesium in Man: Implications for Health and Disease. Physiological Reviews, 95(1), 1–46.
Μηχανισμός δράσης στο νευρικό σύστημα
Μία από τις βασικές λειτουργίες του μαγνησίου είναι ο ρόλος του στη ρύθμιση των νευροδιαβιβαστών. Ενισχύει τη δραστηριότητα του γάμμα-αμινοβουτυρικού οξέος (GABA), ενός ανασταλτικού νευροδιαβιβαστή που ηρεμεί τον εγκέφαλο. Το μαγνήσιο ρυθμίζει επίσης τον άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης-επινεφριδίων (HPA), βοηθώντας στη διαχείριση του στρες και των επιπέδων κορτιζόλης.
Επιπρόσθετα, το μαγνήσιο αποτελεί απαραίτητο συμπαράγοντα για τη σύνθεση της σεροτονίνης, που συμμετέχει στη ρύθμιση της διάθεσης, του ύπνου και του αισθήματος της ηρεμίας.
Νευροπροστασία και πλαστικότητα
Επιπλέον, έχει νευροπροστατευτικές ιδιότητες καθώς βοηθά στον έλεγχο της νευροφλεγμονής αναστέλλοντας τις κυτοκίνες και το οξειδωτικό στρες, παράγοντες που μελετώνται σε σχέση με τη γήρανση των νευρώνων. Ενισχύει επίσης τη συναπτική νευροπλαστικότητα, ενισχύοντας τη μάθηση και τη μνήμη.2 Slutsky, I., et al. (2010). Enhancement of Learning and Memory by Elevating Brain Magnesium. Neuron, 65(2), 165–177.
Τα Solumag, Trofocard και Mag2 είναι συμπλήρωματα διατροφής που περιέχουν μαγνήσιο.
Ωμέγα-3 λιπαρά οξέα
Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, ιδιαίτερα τα EPA και το DHA, παίζουν ένα κρίσιμο ρόλο στην υποστήριξη της λειτουργίας του εγκεφάλου, της νευροπλαστικότητας και της διαχείρισης της διάθεσης καλής ψυχικής διάθεσης. Αρκετές μελέτες δείχνουν ότι τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα μπορούν να υποστηρίξουν την υγεία του εγκεφάλου έναντι φθορών και νευροεκφυλιστικών αλλοιώσεων της γήρανσης.
Τα πιο αποτελεσματικά σκευάσματα για τον εγκέφαλο φαίνεται ότι έχουν τουλάχιστον 60% EPA σε σχέση με DHA.3 Mocking, R. J. T., et al. (2016). Meta-analysis and meta-regression of omega-3 polyunsaturated fatty acid supplementation for major depressive disorder. Translational Psychiatry, 6(3), e756–e756.7 Guu, T.-W., et al. (2019). International Society for Nutritional Psychiatry Research Practice Guidelines for Omega-3 Fatty Acids in the Treatment of Major Depressive Disorder. Psychotherapy and Psychosomatics, 88(5), 263–273.13 Sarris, J., et al. (2015). Nutritional medicine as mainstream in psychiatry. The Lancet Psychiatry, 2(3), 271–274. Το μουρουνέλαιο είναι μια γνωστή πηγή ω3-λιπαρών οξέων, αλλά υπάρχουν και πολλά σκευάσματα σε κάψουλες, που είναι πιο ευχάριστα στην κατάποση.
Άλφα-Λιποϊκό Οξύ (ALA)
Αν και συχνά παραβλέπεται, το άλφα-λιποϊκό οξύ (ALA) αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά αντιοξειδωτικά για το κεντρικό και περιφερικό νευρικό σύστημα. Σε αντίθεση με άλλες κοινές βιταμίνες, το ALA είναι ταυτόχρονα υδατοδιαλυτό και λιποδιαλυτό, γεγονός που του επιτρέπει να διαπερνά εύκολα τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και να συμβάλλει στην αντιοξειδωτική υποστήριξη του εγκεφάλου έναντι του οξειδωτικού στρες.
Η λήψη ενός ποιοτικού συμπληρώματος άλφα-λιποϊκού οξέος βοηθά στην αναγέννηση άλλων ενδογενών αντιοξειδωτικών στον οργανισμό, όπως η γλουταθειόνη. Αυτή η δράση προσφέρει μια ολοκληρωμένη ασπίδα προστασίας στους νευρώνες και προάγει τη συνολική νευροπλαστικότητα.11 Ziegler, D., et al. (2011). Efficacy and Safety of Antioxidant Treatment With α-Lipoic Acid Over 4 Years in Diabetic Polyneuropathy. Diabetes Care, 34(9), 2054–2060. Στην κλινική ιατρική πράξη, χρησιμοποιείται επίσης για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του νευροπαθητικού πόνου και της διαβητικής νευροπάθειας.
Αντιοξειδωτικές Βιταμίνες C και Ε
Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι ιδιαίτερα ευάλωτος στο οξειδωτικό στρες λόγω των εξαιρετικά υψηλών απαιτήσεών του σε οξυγόνο και ενέργεια. Σε αυτό το σημείο επεμβαίνουν η βιταμίνη C και η βιταμίνη Ε, οι οποίες λειτουργούν προστατευτικά και για τα νευρικά κύτταρα.12 Scarmeas, N., et al. (2018). Nutrition and prevention of cognitive impairment. The Lancet Neurology, 17(11), 1006–1015.
Η βιταμίνη Ε, ως λιποδιαλυτή, ενσωματώνεται στις κυτταρικές μεμβράνες των νευρώνων, συμβάλλοντας στην προστασία τους από το οξειδωτικό στρες.
Παράλληλα, η βιταμίνη C δεν ενισχύει μόνο το ανοσοποιητικό σύστημα, αλλά συμμετέχει ενεργά στη νευρογένεση και στη σύνθεση νευροδιαβιβαστών, όπως η ντοπαμίνη. Ο συνδυασμός αυτών των δύο αντιοξειδωτικών βιταμινών λειτουργεί συνεργικά, υποστηρίζοντας την μνήμη και τη γνωστική λειτουργία.14 Zandi, P. P. (2004). Reduced Risk of Alzheimer Disease in Users of Antioxidant Vitamin Supplements. Archives of Neurology, 61(1), 82.
Ενίσχυση του οργανισμού με φυσικό τρόπο
Για την περαιτέρω ενίσχυση του οργανισμού γενικότερα, των γνωσιακών λειτουργικών και του ανοσοποιητικού συστήματος, υπάρχουν φυσικές συμπληρωματικές μέθοδοι που μπορούν να βοηθήσουν, πάντα υπό τις οδηγίες ενός εξειδικευμένου γιατρού.
Βιβλιογραφία
1.Jolliffe, D. A., et al. (2021). Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory infections: a systematic review and meta-analysis of aggregate data from randomised controlled trials. The Lancet Diabetes & Endocrinology, 9(5), 276–292. [Vitamin D and respiratory infections]
2.Slutsky, I., et al. (2010). Enhancement of Learning and Memory by Elevating Brain Magnesium. Neuron, 65(2), 165–177. [Magnesium, Learning And Memory]
3.Mocking, R. J. T., et al. (2016). Meta-analysis and meta-regression of omega-3 polyunsaturated fatty acid supplementation for major depressive disorder. Translational Psychiatry, 6(3), e756–e756. [Omega-3 efficacy in depression]
4.Calderón‐Ospina, C. A., et al. (2019). B Vitamins in the nervous system: Current knowledge of the biochemical modes of action and synergies of thiamine, pyridoxine, and cobalamin. CNS Neuroscience & Therapeutics, 26(1), 5–13. [B Vitamins biochemical synergies]
5.Yu, J.-T., et al. (2020). Evidence-based prevention of Alzheimer’s disease: systematic review and meta-analysis of 243 observational prospective studies and 153 randomised controlled trials. Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, 91(11), 1201–1209. [Folic Acid and Cognitive Function]
6.National Institute for Health and Care Excellence. (2024, March 6). Vitamin B12 deficiency in over 16s: diagnosis and management (NICE Guideline NG239). [NICE B12 Deficiency Clinical Guidelines]
7.Guu, T.-W., et al. (2019). International Society for Nutritional Psychiatry Research Practice Guidelines for Omega-3 Fatty Acids in the Treatment of Major Depressive Disorder. Psychotherapy and Psychosomatics, 88(5), 263–273. [ISNPR Official Omega-3 Clinical Guidelines]
8.de Baaij, J. H. F., Hoenderop, J. G. J., & Bindels, R. J. M. (2015). Magnesium in Man: Implications for Health and Disease. Physiological Reviews, 95(1), 1–46. [Magnesium Crucial For Neurological Health]
9.Martineau, A. R.,et al. (2017). Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory tract infections: systematic review and meta-analysis of individual participant data. BMJ, i6583. [Vitamin D Prevents Respiratory Infections]
10.National Institute for Health and Care Excellence. (2020). Neuropathic pain in adults: Pharmacological management in non-specialist settings (Clinical guideline CG173) [Guidelines For Neuropathic Pain Management]
11.Ziegler, D., et al. (2011). Efficacy and Safety of Antioxidant Treatment With α-Lipoic Acid Over 4 Years in Diabetic Polyneuropathy. Diabetes Care, 34(9), 2054–2060. [Alpha Lipoic Acid Diabetic Neuropathy]
