Επιλόχειος κατάθλιψη

επιλοχειος καταθλιψη

Επιλόχειος Κατάθλιψη

Όταν ένα μωρό έρχεται στον κόσμο, οι προσδοκίες από τις μαμάδες είναι να είναι χαρούμενες και ευτυχισμένες. Όμως για πολλές γυναίκες η γέννηση ενός παιδιού προκαλεί περίεργα συναισθήματα και εναλλαγές στη διάθεση. Στην επιλόχειο κατάθλιψη η νέα αυτή αρχή δεν είναι όπως την είχαν φανταστεί. Η επιλόχειος κατάθλιψη είναι μια μορφή κατάθλιψης που επηρεάζει περίπου το 10-15% των νέων μητέρων.

Η επιλόχειος κατάθλιψη κάποιες φορές αποτελεί τη συνέχεια κατάθλιψης που προϋπήρχε από την κύηση (και δεν είχε διαγνωστεί) και άλλοτε πρωτοεμφανίζεται μετά τον τοκετό. Συνήθως η επιλόχειος κατάθλιψη εμφανίζεται τις πρώτες 6-8 εβδομάδες μετά τον τοκετό, και στο 90% των περιπτώσεων εκδηλώνεται εντός των πρώτων 6 μηνών μετά τον τοκετό.

Συμπτώματα επιλόχειου κατάθλιψης

Τα συμπτώματα είναι παρόμοια με εκείνα της κατάθλιψης. Η επιλόχειος κατάθλιψη είναι μια σοβαρή, εξουθενωτική νόσος που οι μητέρες δεν μπορούν να ελέγξουν. Όπως συμβαίνει και με άλλες μορφές κατάθλιψης, δεν είναι αποτέλεσμα αδυναμίας. Είναι μια σοβαρή ψυχική νόσος που χρειάζεται προσοχή και θεραπεία.

Οι νέες μητέρες με επιλόχειο κατάθλιψη μπορεί να εμφανίζουν θλίψη, σκέψεις ανεπάρκειας για τον μητρικό ρόλο (ότι απέτυχαν ως μητέρες), απουσία θετικών συναισθημάτων και σύνδεση με το βρέφος, ιδεοληψίες (σκέψεις ή εικόνες ότι μπορεί να βλάψουν το μωρό και οι οποίες προκαλούν υπερβολικό άγχος, τύψεις και ενοχές), ακόμα και αυτοκτονικό ιδεασμό.

Αν αυτά τα συναισθήματα και οι σκέψεις αυτές δεν υποχωρήσουν από μόνα τους μέσα σε δύο εβδομάδες μετά τη γέννηση του παιδιού, είναι πολύ πιθανή η διάγνωση της επιλόχειος κατάθλιψης.

Υπολογίζεται ότι 70% των περιπτώσεων επιλόχειας κατάθλιψης παραμένουν αδιάγνωστες, είτε γιατί οι γυναίκες δεν συνειδητοποιούν ότι πάσχουν (πολλά από τα συμπτώματα της κατάθλιψης αποδίδονται στις “φυσιολογικές” αλλαγές και διακυμάνσεις της λοχείας (αϋπνία, κόπωση από φροντίδα του παιδιού και το νέο ρόλο της μητέρας), είτε γιατί νιώθουν ότι θα θεωρηθεί ότι απέτυχαν ως μητέρες και δεν ζητούν βοήθεια.

Καμία γυναίκα όταν περιμένει να φέρει στον κόσμο το παιδάκι της  δεν θέλει να είναι ανεπαρκής μαμά. Όλες οι γυναίκες θέλουν να γεννήσουν το μωράκι τους, να είναι υγιές, να επανέλθουν στα φυσιολογικά κιλά τους γρήγορα , να είναι ξεκούραστες, το σπίτι τους να είναι πάντα καθαρό και τακτοποιημένο, το φαγητό να είναι έτοιμο για την οικογένεια , το μωράκι να μεγαλώσει και να ξεκινήσει τις δραστηριότητες. Όλα αυτά μπορεί να ακούγονται υπερβολικά, αλλά πολλές γυναίκες έχουν πολύ υψηλές προσδοκίες από τον εαυτό τους στη διάρκεια της εγκυμοσύνης και μετά τη γέννηση του παιδιού τους. Όταν αυτές οι προσδοκίες δεν καλύπτονται, και στην πραγματικότητα αυτό γίνεται σπάνια, οι γυναίκες νιώθουν απογοήτευση, χάνουν την πίστη στον εαυτό τους, και συνεχώς αισθάνονται ότι αποτυγχάνουν.

Συμπτώματα επιλόχειου κατάθλιψης

Πολλές φορές οι γυναίκες με επιλόχειο κατάθλιψη πιστεύουν ότι απλά έχουν εναλλαγές στη διάθεση λόγω των συναισθηματικών αλλαγών που παρατηρούνται μετά τη γέννηση. Αλλά τα συμπτώματα της επιλόχειου κατάθλιψης διαρκούν περισσότερο και είναι πιο έντονα. Η κατάθλιψη επηρεάζει την ικανότητα κάποιου να ανταπεξέλθει σε καθημερινές δραστηριότητες και έτσι η νέα μαμά δεν μπορεί να φροντίσει το μωρό της. Τα συμπτώματα της επιλόχειου κατάθλιψης εμφανίζονται μέσα στις πρώτες εβδομάδες μετά τον τοκετό, αλλά πολλές φορές ξεκινούν αργότερα μέχρι και έξι μήνες μετά τη γέννηση.

Μπορεί να έχετε επιλόχειο κατάθλιψη αν παρουσιάζετε πέντε ή περισσότερα από τα παρακάτω συμπτώματα και τα οποία διαρκούν περισσότερο από δύο εβδομάδες. Τα σημάδια μπορείτε να τα αναγνωρίσετε εσείς ή κάποιος που σας ξέρει καλά. Μπορεί να είναι συμπτώματα τα οποία εσείς νιώθετε αλλά δεν μπορεί να τα δει κάποιος άλλος και περιλαμβάνουν:

Αλλαγές στα συναισθήματα:

  • Νιώθετε θλίψη την μεγαλύτερη διάρκεια της ημέρας
  • Νιώθετε ντροπή, ενοχές ή ότι αποτυγχάνετε ως μητέρα
  • Νιώθετε πανικό ή φοβάστε
  • Έχετε έντονες εναλλαγές στη διάθεσή σας

Αλλαγές στην καθημερινότητα:

  • Έχετε μειωμένο ενδιαφέρον για πράγματα που πριν απολαμβάνατε
  • Νιώθετε κουρασμένες συνεχώς
  • Τρώτε περισσότερο ή λιγότερο από το συνηθισμένο
  • Χάνετε ή παίρνετε βάρος
  • Δυσκολεύεστε να κοιμηθείτε ή κοιμάστε υπερβολικά
  • Δυσκολεύεστε να συγκεντρωθείτε ή να πάρετε αποφάσεις

Αλλαγές στον τρόπο σκέψης για τον εαυτό σας ή το μωρό σας:

  • Δεν μπορείτε εύκολα να δεθείτε με το μωρό
  • Σκέφτεστε ότι μπορείτε να βλάψετε τον εαυτό σας ή το μωρό σας
  • Έχετε αυτοκτονικές σκέψεις

Αν έχετε παρατηρήσει αυτά τα συμπτώματα καλό θα ήταν να επικοινωνήσετε άμεσα με έναν ψυχίατρο ώστε να λάβετε την κατάλληλη θεραπεία.

Οι γυναίκες που έχουν ιστορικό διπολικής διαταραχής ή κατάθλιψης έχουν περισσότερες πιθανότητες να βιώσουν διαταραχές στη διάθεση κατά τη διάρκεια ή μετά την εγκυμοσύνη.

Αιτίες και παράγοντες κινδύνου επιλόχειου κατάθλιψης

Δεν υπάρχει μονάχα ένας λόγος που μια νέα μαμά εμφανίζει επιλόχειο κατάθλιψη αλλά υπάρχουν κάποιες αιτίες και παράγοντες κινδύνου που συμβάλλουν στην εμφάνισή της. Ορμονικοί παράγοντες έχει θεωρηθεί ότι εμπλέ­κονται, κυρίως η ταχεία αλλαγή του επιπέδου των οιστρογόνων και της προγεστερόνης. Οι γυναίκες με διαταραχές του θυρεοειδούς αδένα και θετικά αντιθυρεοειδικά αντισώματα έχουν αυξη­μένο κίνδυνο για επιλόχειο κατάθλιψη.

  • Ορμονικές αλλαγές: μετά την γέννηση, οι γυναίκες βιώνουν μια τεράστια πτώση στα επίπεδα των οιστρογόνων και της προγεστερόνης. Τα επίπεδα των ορμονών του θυρεοειδή επίσης μπορεί να μειώνονται και αυτό οδηγεί στην κόπωση και στην κατάθλιψη. Αυτές οι γρήγορες ορμονικές αλλαγές, μαζί με τις αλλαγές στην αρτηριακή πίεση, στο ανοσοποιητικό σύστημα και στο μεταβολισμό μπορεί να προκαλέσουν επιλόχειο κατάθλιψη. Οι γυναίκες με διαταραχές του θυρεοειδούς αδένα και θετικά αντιθυρεοειδικά αντισώματα έχουν αυξη­μένο κίνδυνο για επιλόχειο κατάθλιψη.
  • Σωματικές αλλαγές: η γέννηση ενός παιδιού προκαλεί πολλές σωματικές και συναισθηματικές αλλαγές. Μπορεί να έχετε να αντιμετωπίσετε τις αλλαγές στο σώμα σας μετά τον τοκετό ή να δυσκολεύεστε να χάσετε τα κιλά της εγκυμοσύνης, με αποτέλεσμα να έχετε ανασφάλεια για την εμφάνιση και την σεξουαλικότητά σας.
  • Στρες: το στρες της φροντίδας ενός νεογέννητου είναι έντονο. Οι νέες μαμάδες δεν κοιμούνται καλά. Νιώθουν ανησυχία για το αν φροντίζουν σωστά το μωρό τους. Αυτές οι προσαρμογές είναι εξαιρετικά δύσκολες για μια γυναίκα που γίνεται πρώτη φορά μαμά και πρέπει να συνηθίσει μια εντελώς νέα πραγματικότητα.

επιλοχειος καταθλιψη

Μπορεί η επιλόχειος κατάθλιψη να επηρεάσει το μωρό;

Η κατάθλιψη κατά τη διάρκεια της λοχείας, εκτός από την υγεία της μητέρας, μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη του παιδιού μέσω του δεσμού μητέρας-βρέφους. Οι μητέρες πάσχουν από κατάθλιψη δυσκολεύονται να φροντίσουν τον εαυτό τους, και ούτε φυσικά μπορούν να ανταποκριθούν κατάλληλα στις ανάγκες των παιδιών τους. Είναι πιο αποσυρμέ­νες, ψυχρές και πιο επιθετικές. Ο τρόπος που το βρέφος συνδέεται με τους άλλους μπορεί λοιπόν να επηρεαστεί από αυτή την πρώιμη δυσκολία στη σχέση του με μια καταθλιπτική μητέρα, και διάφορες μελέτες έχουν αναδείξει μαθησιακά προ­βλήματα σε παιδιά καταθλιπτικών μητέρων (ιδίως στα αγόρια).

Αν η επιλόχειος κατάθλιψη παραμείνει αθεράπευτη μπορεί να προκαλέσει τα εξής:

  • Να παραμελείτε τις ιατρικές εξετάσεις σας και να μην ακολουθείτε τις οδηγίες του γιατρού σας.
  • Να δυσκολεύεστε να δεθείτε συναισθηματικά με το μωρό σας.
  • Να μην μπορείτε να συνεχίσετε το θηλασμό.
  • Να μην φροντίζετε το μωρό σας όπως χρειάζεται. Να μην επισκέπτεστε τον παιδίατρο για τους τυπικούς ελέγχους.

Θεραπεία επιλόχειου κατάθλιψης

Αν νιώθετε ότι τα συμπτώματα που νιώθετε δεν υποχωρούν θα πρέπει να ζητήσετε βοήθεια ώστε να λάβετε την κατάλληλη θεραπεία.

Αντικαταθλιπτικά: αν η επιλόχειος κατάθλιψη παρεμβαίνει στη λειτουργικότητά σας, και δεν μπορείτε να φροντίσετε τον εαυτό σας ή το μωρό σας, τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα είναι μια επιλογή. Φυσικά ο ψυχίατρος πρέπει να σας παρακολουθεί στενά και για να έχετε τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα μπορείτε να κάνετε ταυτόχρονα ψυχοθεραπεία. Για τη θεραπεία μπορεί να χρειαστεί ψυχοθεραπεία ή/και αντικαταθλιπτικά φάρμακα. Πολλές νέες μητέρες ανησυχούν για τα αντικαταθλιπτικά και το θηλασμό, αλλά υπάρχουν ασφαλείς επιλογές που δεν δημιουργούν προβλήματα στο νεογνό.

Ατομική ψυχοθεραπεία: ένας ψυχίατρος-ψυχοθεραπευτής θα σας βοηθήσει να προσαρμοστείτε στις νέες συνθήκες του ρόλου της μητρότητας.

Ψυχοθεραπεία ζεύγους: Αν νιώθετε ότι έχετε θέματα με το σύντροφό σας ή δεν έχετε υποστήριξη στο σπίτι (πράγμα που πολύ συχνά νιώθουν οι περισσότερες μητέρες), θα επωφεληθείτε από την ψυχοθεραπεία ζεύγους η οποία θα βελτιώσει την επικοινωνία σας.

Ορμονοθεραπεία: η αποκατάσταση των οιστρογόνων μερικές φορές βοηθά στην επιλόχειο κατάθλιψη. Τα οιστρογόνα μπορούν να συνδυαστούν με τα αντικαταθλιπτικά. Υπάρχουν κίνδυνοι από την ορμονοθεραπεία για αυτό καλό θα ήταν να μιλήσετε με το γιατρό σας για την καλύτερη και πιο ασφαλή λύση.

Ομοιοπαθητική: σε πολλές περιπτώσεις η ομοιοπαθητική μπορεί να βοηθήσει σημαντικά στην επιλόχειο κατάθλιψη και να αποφύγει η γυναίκα τα φάρμακα.

EMDR: στις περιπτώσεις εκείνες που η επιλόχειος κατάθλιψη οφείλεται κυρίως σε κάποια τραυματική εμπειρία (της εγκυμοσύνης ή του τοκετού), το EMDR μπορεί να δώσει τη λύση.

Άλλοι τρόποι για να νιώσετε καλύτερα

Το πιο σημαντικό είναι να ζητήσετε βοήθεια και μαζί με τον ψυχίατρό σας να σχεδιάσετε την κατάλληλη για εσάς θεραπεία. Επίσης θα σας κάνουν καλό τα εξής:

Μείνετε υγιείς:

  • Κάντε κάτι για να παραμείνετε ενεργοί κάθε μέρα. Βγείτε έξω για ένα περίπατο ή ξεκινήστε το γυμναστήριο.
  • Ακολουθήστε μια ισορροπημένη διατροφή. Αυτή περιλαμβάνει φρούτα, λαχανικά, και άπαχα κρέατα. Προσπαθήστε να τρώτε λιγότερα γλυκά.
  • Ξεκουραστείτε όσο περισσότερο μπορείτε. Προσπαθήστε να κοιμάστε όσο κοιμάται το μωρό σας.
  • Μην πίνετε αλκοόλ. Το αλκοόλ επιδεινώνει τα συμπτώματα της κατάθλιψης και εσείς θα νιώθετε χειρότερα. Μπορεί επίσης να αλληλεπιδρά με την φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνετε για την επιλόχειο κατάθλιψη. Επίσης δεν είναι καλή ιδέα να πίνετε αλκοόλ αν θηλάζετε γιατί περνά στο μητρικό γάλα και στο μωρό σας.

Ζητήστε και δεχτείτε βοήθεια:

  • Μείνετε σε επαφή με ανθρώπους που νοιάζονται για εσάς και νοιάζεστε για αυτούς. Πείτε στο σύντροφό σας, στην οικογένεια και στους φίλους σας πως νιώθετε.
  • Αφιερώστε χρόνο στον εαυτό σας. Ζητήστε από κάποιον που εμπιστεύεστε να φροντίσει το μωρό ώστε να βγείτε από το σπίτι. Επισκεφθείτε ένα φίλο, βγείτε έξω ή κάντε κάτι που απολαμβάνετε. Σχεδιάστε να μείνετε λίγο μόνοι με το σύντροφό σας.
  • Αφήστε τους άλλους να σας βοηθήσουν με τις δουλειές του σπιτιού. Ζητήστε από φίλους και μέλη της οικογένειάς σας να προσέχουν το μωρό, να σας βοηθήσουν με τα ψώνια ή την καθαριότητα. Μην φοβάστε να μιλήσετε για όσα χρειάζεστε.

Μειώστε το στρες

  • Κάντε πράγματα που συνηθίζατε πριν έρθει το μωρό σας. Ακούστε μουσική, διαβάστε ένα καλό βιβλίο ή ξεκινήστε ένα μάθημα μαγειρικής. Κάντε όσα συνηθίζατε για να νιώσετε καλά με τον εαυτό σας.
  • Μην κάνετε μεγάλες αλλαγές στη ζωή σας ακριβώς μετά τον ερχομό του μωρού, όπως η μετακόμιση ή η αλλαγή δουλειάς. Οι μεγάλες αλλαγές προσθέτουν επιπλέον στρες στη ζωή σας.
  • Μιλήστε με τον εργοδότη σας για το πότε μπορείτε να επιστρέψετε στη δουλειά σας. Ίσως να μπορείτε να δουλέψετε από το σπίτι ή να δουλεύετε λιγότερες ώρες όταν επιστρέψετε στη δουλειά.

Πώς μπορώ να βοηθήσω μια μαμά με επιλόχειο κατάθλιψη;

Αν ένα αγαπημένο σας πρόσωπο βιώνει επιλόχειο κατάθλιψη, βοηθήστε την με το μωρό, ακούστε την και δείξετε κατανόηση και υπομονή. Το καλύτερο πράγμα που έχετε να κάνετε είναι να την παροτρύνετε να ζητήσει βοήθεια από ένα ειδικό ψυχίατρο.

Μπορείτε να βοηθήσετε τη σύντροφό σας με τους εξής πρακτικούς τρόπους:

  • Ενθαρρύνετε την να μιλήσει για τα συναισθήματά της. Ακούστε την χωρίς να την κρίνετε ή να προτείνετε λύσεις. Αντί να προσπαθείτε να “διορθώσετε” τα πράγματα, απλά σταθείτε δίπλα της.
  • Βοηθήστε την με τις δουλειές του σπιτιού. Προσφερθείτε να βοηθήσετε στις δουλειές του σπιτιού και στην φροντίδα του μωρού. Μην περιμένετε από αυτή να σας το ζητήσει.
  • Βεβαιωθείτε ότι έχει χρόνο για τον εαυτό της. Η ξεκούραση και η χαλάρωση είναι πολύ σημαντικά. Βοηθήστε την να κάνει ένα διάλλειμα, φροντίστε εσείς το μωρό ή προγραμματίστε ένα ραντεβού.
  • Κάντε υπομονή αν δεν είναι έτοιμη για σεξ. Η κατάθλιψη επηρεάζει την σεξουαλική επιθυμία, για αυτό μπορεί να χρειάζεται λίγο χρόνο μέχρι να βρει την διάθεση. Μην την πιέζετε αν δεν είναι έτοιμη.
  • Βγείτε μια βόλτα μαζί. Η άσκηση βοηθά πολύ στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης αλλά είναι δύσκολο να βρει το κίνητρο όταν η διάθεση είναι πεσμένη. Κάντε μαζί βόλτα καθημερινά και δώστε χρόνο στη σχέση σας.
gdpr-image
This website uses cookies to improve your experience. By using this website you agree to our Data Protection Policy.
Read more