Νυμφομανής

Νυμφομανής

Ο όρος 'νυμφομανία' θεωρείται πλέον παρωχημένος. Στη σύγχρονη κλινική πρακτική χρησιμοποιείται ο όρος 'Διαταραχή Καταναγκαστικής Σεξουαλικής Συμπεριφοράς' (Compulsive Sexual Behaviour Disorder) ή υπερσεξουαλικότητα. Πρόκειται για μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από την αδυναμία ελέγχου των έντονων σεξουαλικών παρορμήσεων και επηρεάζει όλα τα φύλα.⁴ ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics: 6C72 Compulsive sexual behaviour disorder. WHO.

Η νυμφομανία είναι μια σεξουαλική συμπεριφορά που επηρεάζει εν τέλει όλες τις πτυχές της ζωής, την ιδιωτική ζωή, την επαγγελματική, την φιλική, την οικογενειακή.¹ Kraus, S. W., et al. (2018). Compulsive sexual behaviour disorder in the ICD-11. World Psychiatry, 17(1), 109-110.

Ο νυμφομανής  είναι ο εθισμένος στο σεξ.

Ποιες είναι οι αιτίες της νυμφομανίας;

Η νυμφομανία είναι μια ψυχική διαταραχή που έχει σχέση με μακροχρόνιες εσωτερικές συγκρούσεις. Είναι στην πραγματικότητα ένας αμυντικός μηχανισμός για την αντιμετώπιση ενός ανεπίλυτου ψυχολογικού προβλήματος.  Όταν ένας νυμφομανής νιώθει ότι θα τον εγκαταλείψουν ξανά, αποζητά την σεξουαλική προσέγγιση, η οποία είναι συνώνυμη με την συναισθηματική σύνδεση. Αυτή η συμπεριφορά επίσης εκδηλώνεται σε περιπτώσεις διπολικής διαταραχής, στη διάρκεια των επεισοδίων μανίας.³ Marc N Potenza, et al. (2017). Is excessive sexual behaviour an addictive disorder? The Lancet Psychiatry, 4(9), 663-664. Από την άλλη πλευρά, η ξαφνική υπερσεξουαλικότητα μπορεί να εξηγηθεί νευρολογικά, ως δυσλειτουργία του μεταιχμιακού συστήματος.

Πώς μπορώ να καταλάβω αν είμαι εθισμένος στο σεξ;

Η σεξουαλική ζωή του εξαρτημένου είναι μια ξέφρενη κούρσα χωρίς αίσθηση. Η καταναγκαστική φύση της συμπεριφοράς του, τον κάνει να παίρνει ρίσκα, όπως το να μην χρησιμοποιεί προφυλάξεις.

Εκτός από αυτούς τους κινδύνους, ο εξαρτημένος υποφέρει ψυχολογικά. Δεν έχει τον έλεγχο και αυτό καταστρέφει την αυτοεκτίμηση του. Οι συνεχείς σκέψεις για το σεξ τον αποτρέπουν από το να έχει φυσιολογικές αλληλεπιδράσεις με τους άλλους.

Ποιοι είναι οι ψυχολογικοί μηχανισμοί του εθισμού στο σεξ;

Ένας μηχανισμός που ευθύνεται συχνά είναι ότι το άτομο βιώνει αρνητικά συναισθήματα (άγχος, ανία) και αναζητά μια πρόσκαιρη διέξοδο μέσω της σεξουαλικής δραστηριότητας.

Εθισμός στο σεξ: μπορεί να οφείλεται σε ορμονική ανισορροπία;

Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που επηρεάζουν τη λίμπιντο. Η λίμπιντο συνδέεται με την παραγωγή της τεστοστερόνης. Υπάρχει μια άμεση σύνδεση ανάμεσα στην τεστοστερόνη και στη λίμπιντο στους άνδρες.

Ωστόσο, η αυξημένη λίμπιντο μπορεί να είναι και σύμπτωμα ορμονικής ανισορροπίας.

Η υπερσεξουαλικότητα ως σύμπτωμα

Η υπερσεξουαλικότητα μπορεί να είναι ένα σύμπτωμα που έχει σχέση με πολλές ψυχικές και νευρολογικές διαταραχές. Μερικοί άνθρωποι με οριακή διαταραχή προσωπικότητας μπορεί να είναι έντονα παρορμητικοί, σαγηνευτικοί και εξαιρετικά σεξουαλικοί. Η σεξουαλική ακολασία, οι σεξουαλικές εμμονές και η υπερσεξουαλικότητα είναι συχνά συμπτώματα για τους άνδρες και τις γυναίκες με οριακή διαταραχή προσωπικότητας.

Οι άνθρωποι με διπολική διαταραχή εμφανίζουν μεγάλες εναλλαγές στην σεξουαλική επιθυμία ανάλογα με την διάθεση τους. Η υπερσεξουαλικότητα μπορεί να είναι σημάδι της υπομανίας ή της μανίας στην διπολική διαταραχή ή στην σχιζοσυναισθηματική διαταραχή.

Διάφορες νευρολογικές παθήσεις όπως η νόσος Αλτσχάιμερ, ο αυτισμός, το σύνδρομο Klüver-Bucy, το σύνδρομο Kleine-Levin και πολλές άλλες νευροεκφυλιστικές διαταραχές μπορεί να προκαλούν υπερσεξουαλικές συμπεριφορές. Η σεξουαλικά ακατάλληλη συμπεριφορά εμφανίζεται στο 7-8% των ασθενών με Αλτσχάιμερ. Η υπερσεξουαλικότητα έχει αναφερθεί ως παρενέργεια ορισμένων φαρμακευτικών αγωγών για τη διαχείριση της νόσου του Πάρκινσον.² Moore, T. J., et al. (2014). Reports of pathological gambling, hypersexuality, and compulsive shopping associated with dopamine receptor agonist drugs. JAMA Internal Medicine, 174(12), 1930-1933.

Η υπερσεξουαλικότητα μπορεί να είναι αποτέλεσμα της άνοιας.

Που οφείλεται η υπερσεξουαλικότητα;

Η υπερσεξουαλικότητα γενικά προκύπτει από διαταραχές άγχους ή κατάθλιψη. Πολλοί άνθρωποι αναζητούν συναισθηματική διέξοδο μέσω της σεξουαλικής επαφής. Τα σεξ αποσπά το μυαλό από τα προβλήματα. Όσοι είναι εθισμένοι στην πορνογραφία συχνά η συμπεριφορά τους είναι αποτέλεσμα του φόβου της κοινωνικής απόρριψης. Αντί να βρουν έναν σύντροφο στην πραγματική ζωή, ζουν τις φαντασιώσεις τους μέσα από βίντεο και φωτογραφίες από το διαδίκτυο. Ο εθισμός στο σεξ μπορεί να προκύπτει από κακοποίηση στην παιδική ηλικία. Αν ένα άτομο έχει υποστεί σεξουαλική κακοποίηση, τότε μπορεί να έχει υπερσεξουαλικές συμπεριφορές που του δίνουν την αίσθηση του ελέγχου στο σώμα του, πράγμα που δεν είχε πριν.

Πώς θα καταλάβω αν έχω υπερσεξουαλικότητα ή εθισμό στο σεξ;

Η υπερσεξουαλικότητα μπορεί να εκδηλώνεται με πολλούς τρόπους:

• Αυνανισμό
• Πορνογραφία
• Τηλεφωνικό σεξ
• Σεξ μέσω διαδικτύου
• Απιστία

Μπορείτε να κάνετε στον εαυτό σας τις εξής ερωτήσεις:

• Αφιερώνετε πολύ χρόνο για να σκέφτεστε, να σχεδιάζετε ή να φαντασιώνεστε τις σεξουαλικές σας επαφές;
• Είστε δέσμιοι του σεξ λόγω κατάθλιψη, άγχους, μοναξιάς;
• Αυνανίζεστε για μεγάλο χρονικό διάστημα;
• Οι σεξουαλικές σας συμπεριφορές σας θέτουν σε κίνδυνο;
• Συνεχίζετε να έχετε συγκεκριμένες σεξουαλικές συμπεριφορές παρά τις επιπτώσεις στη δουλειά ή στην κοινωνική σας ζωή;

Αν απαντήσετε ʺναιʺ στις περισσότερες ερωτήσεις ίσως να έχετε υπερσεξουαλικότητα. Αλλά καλό είναι να μιλήσετε σε έναν ψυχοθεραπευτή και να μην βγάζετε μόνοι σας συμπεράσματα.

Οι επιπτώσεις του εθισμού στο σεξ στα ζευγάρια

Ο εθισμός στο σεξ, δεν είναι απλά μια επιθυμία, είναι μια καταναγκαστική ανάγκη για σεξ. Ο εθισμός σημαίνει ότι οι άνθρωποι επικεντρώνονται μόνο στο σεξ, και αυτό έχει σημαντικές επιδράσεις στις σχέσεις τους. Ο εθισμός στο σεξ είναι επικίνδυνος για κάθε ζευγάρι. Ο εθισμένος στο σεξ χάνει το σκοπό του, και δεν νιώθει οικειότητα κατά την σεξουαλική επαφή. Το ζευγάρι δεν βλέπει τη σχέση του υπό το πρίσμα της αγάπης. Ο σύντροφος που είναι εθισμένος στο σεξ είναι πολύ απαιτητικός, και ο άλλος δεν μπορεί να συμβαδίσει. Για αυτό πολλοί νυμφομανείς απατούν τις συντρόφους τους και τελικά οδηγούνται στο χωρισμό.

Πώς μπορείτε να βοηθήσετε κάποιον που είναι εθισμένος στο σεξ;

Όπως συμβαίνει με κάθε άλλο εθισμό, ο εθισμός στο σεξ είναι πηγή ταλαιπωρίας και έχει σημαντική επίδραση στην επαγγελματική, συναισθηματική και κοινωνική ζωή.

Αυτό που μπορείτε να κάνετε είναι να προσπαθήσετε να κάνετε το άτομο να σκεφτεί τα προβλήματα που του δημιουργεί ο εθισμός. Δεν είναι ανάγκη να αναλάβετε το ρόλο του ψυχοθεραπευτή.

Πρέπει το ίδιο το άτομο να καταλάβει ότι χρειάζεται βοήθεια.

Διαχείριση της καταναγκαστικής σεξουαλικής συμπεριφοράς

Αρχικά, είναι ανάγκη να αναγνωρίσει κάποιος την αιτία πίσω από την νυμφομανία. Η αναγνώριση της πηγής του προβλήματος επιτρέπει στους νυμφομανείς να συνειδητοποιήσουν την σοβαρότητα του εθισμού τους. Αυτό μπορεί να γίνει με την βοήθεια ενός ψυχοθεραπευτή.

Το πρώτο βήμα είναι ο νυμφομανής να δίνει σημασία σε άλλα πράγματα πέρα από το σεξ. Το επόμενο βήμα είναι να προσαρμόσει τη συμπεριφορά του και να κάνει ένα βήμα πίσω.

Να αποφεύγει μέρη και καταστάσεις που του θυμίζουν το σεξ. Να αντιμετωπίζει το στρες με άλλους τρόπους πέρα από το σεξ.

Σταδιακά, οι νυμφομανείς μπορούν να μάθουν να δημιουργούν σταθερές ρομαντικές σχέσεις και να διατηρούν τις φιλικές και επαγγελματικές τους σχέσεις.

Βιβλιογραφία

1. ↸1.Kraus, S. W., et al. (2018). Compulsive sexual behaviour disorder in the ICD-11. World Psychiatry, 17(1), 109-110. [link]
2. ↸2.Moore, T. J., et al. (2014). Reports of pathological gambling, hypersexuality, and compulsive shopping associated with dopamine receptor agonist drugs. JAMA Internal Medicine, 174(12), 1930-1933. [link]
3. ↸3.Marc N Potenza, et al. (2017). Is excessive sexual behaviour an addictive disorder? The Lancet Psychiatry, 4(9), 663-664. [link]
4. ↸4.ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics: 6C72 Compulsive sexual behaviour disorder. WHO. [link]