Χαμηλή σεροτονίνη – συμπτώματα

Χαμηλή σεροτονίνη - συμπτώματα

Η σεροτονίνη είναι ένας νευροδιαβιβαστής που είναι υπεύθυνος για τη διάθεση, την όρεξη, και τον ύπνο. Όταν τα επίπεδα της σεροτονίνης είναι χαμηλά, τότε προκαλεί ποικίλα συμπτώματα, που μπορεί να είναι ήπια ως σοβαρά αναλόγως του βαθμού της έλλειψης. Αν λοιπόν, έχετε συμπτώματα λόγω της χαμηλής σεροτονίνης, όπως κακή διάθεση και νεύρα, είναι σημαντικό να κατανοήσετε τι συμβαίνει και πως μπορείτε να το ξεπεράσετε.

Επίσης, είναι ανάγκη να γνωρίζετε τις αιτίες που οδηγούν σε χαμηλή σεροτονίνη, να αναγνωρίζετε τα συμπτώματα και πως μπορείτε να τα αντιμετωπίσετε.

ΤΕΣΤ κατάθλιψης: μπορείτε επίσης να κάνετε το δωρεάν online τεστ (διάρκειας 2-3 λεπτών) για μια πρώτη εκτίμηση σχετικά με το αν εμφανίζετε συμπτώματα κατάθλιψης.

Συμπτώματα χαμηλής σεροτονίνης

Αρκετά συμπτώματα μπορεί να είναι ενδεικτικά των χαμηλών επιπέδων της σεροτονίνης όπως για παράδειγμα:

1. Προεμμηνορροϊκό σύνδρομο (PMS): τα χαμηλά επίπεδα της σεροτονίνης μπορεί να έχουν σχέση με το προεμμηνορροϊκό σύνδρομο. Τα συμπτώματα του PMS περιλαμβάνουν εναλλαγές στη διάθεση, ευερεθιστότητα και κόπωση.
2. Κόπωση: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης οδηγούν στην κόπωση. Τα συμπτώματα της κόπωσης περιλαμβάνουν κούραση, χαμηλά επίπεδα ενέργειας και προβλήματα στη συγκέντρωση.
3. Άγχος: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης προκαλούν στρες. Τα συμπτώματα του άγχους περιλαμβάνουν το φόβο, τις σκέψεις που τρέχουν και τα προβλήματα στον ύπνο.
4. Ευερεθιστότητα: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης οδηγούν στην ευερεθιστότητα. Τα συμπτώματα της ευερεθιστότητας περιλαμβάνουν το θυμό, την απογοήτευση και τη δυσκολία διαχείρισης του στρες.
5. Κατάθλιψη: tα συμπτώματα της κατάθλιψης περιλαμβάνουν τη θλίψη, την κόπωση, τις αλλαγές στην όρεξη, και τη δυσκολία στη συγκέντρωση. Αν και η θεωρία της χημικής ανισορροπίας έχει επικρατήσει, σύγχρονες έρευνες δείχνουν ότι η σχέση σεροτονίνης και κατάθλιψης είναι πιο περίπλοκη και δεν οφείλεται αποκλειστικά σε χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης.² Moncrieff, J., et al. (2022). The serotonin theory of depression: a systematic umbrella review of the evidence. Molecular Psychiatry, 28(8), 3243–3256. ³ National Institute of Mental Health. (n.d.). Depression. National Institutes of Health. Αυτή είναι και η τρέχουσα θέση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο οποίος αναγνωρίζει την κατάθλιψη ως αποτέλεσμα μιας πολύπλοκης αλληλεπίδρασης κοινωνικών, ψυχολογικών και βιολογικών παραγόντων.⁵ World Health Organization. (2023, March 31). Depressive disorder (depression).
6. Πονοκεφάλους: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης συχνά προκαλούν πονοκεφάλους. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν ημικρανίες, κεφαλαλγία τάσης και αθροιστική κεφαλαλγία.
7. Εναλλαγές στη διάθεση: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης μπορεί να οδηγούν σε εναλλαγές στη διάθεση. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν ξαφνικές αλλαγές στη διάθεση, ευερεθιστότητα και κατάθλιψη.
8. Δυσκολίες στον ύπνο: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης παρεμβαίνουν στον ύπνο. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν την αϋπνία, τον ανήσυχο ύπνο και την κόπωση στη διάρκεια της ημέρας.
9. Αλλαγές στην όρεξη: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης συχνά οδηγούν σε αλλαγές στην όρεξη. Τα συμπτώματα των αλλαγών στην όρεξη περιλαμβάνουν την αύξηση ή την απώλεια βάρους, την λαχτάρα για συγκεκριμένα φαγητά και την υπερφαγία.
10. Προβλήματα του γαστρεντερικού: τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης μπορεί να προκαλούν προβλήματα στο γαστρεντερικό σύστημα. Για παράδειγμα, τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν τη δυσκοιλιότητα, τη διάρροια και τη ναυτία.

Αν έχετε οποιοδήποτε από αυτά τα συμπτώματα, είναι σημαντικό να μιλήσετε με το γιατρό σας.

Τι είναι η σεροτονίνη;

Η σεροτονίνη είναι ένας νευροδιαβιβαστής, δηλαδή μια ουσία που συμμετέχει στην επικοινωνία μεταξύ των νευρικών κυττάρων του εγκεφάλου. Διαδραματίζει κύριο ρόλο στη διάθεση, στον ύπνο, στο άγχος και στην όρεξη. Τα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης μπορεί να οδηγούν σε ένα εύρος ψυχολογικών και σωματικών προβλημάτων.⁴ Cleveland Clinic. (2025, December 30). Serotonin: What is it, function & levels.

Παραγωγή σεροτονίνης

Η σύνθεση της σεροτονίνης συμβαίνει στον εγκέφαλο, στο στομάχι και στα αιμοπετάλια του αίματος.

• Στον εγκέφαλο: μια ομάδα νευρώνων παράγει σεροτονίνη στο στέλεχος του εγκεφάλου. Αυτοί οι νευρώνες στέλνουν σήματα σε άλλους νευρώνες στον εγκέφαλο και στο νωτιαίο μυελό. Στη συνέχεια η σεροτονίνη συνδέεται στους υποδοχείς αυτών των κυττάρων, και συμβάλλει στη ρύθμιση της διάθεσης, του ύπνου, του άγχους και της όρεξης.
• Στο στομάχι: η παραγωγή της σεροτονίνης γίνεται και στο στομάχι,¹ Mawe, G. M., & Hoffman, J. M. (2013). Serotonin signalling in the gut—functions, dysfunctions and therapeutic targets. Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology, 10(8), 473–486. όπου παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στη ρύθμιση της πέψης και στην κινητικότητα του εντέρου. Τα επίπεδα της σεροτονίνης στο στομάχι επηρεάζονται από την διατροφή, το στρες και τα φάρμακα. Συχνά το στομάχι αναφέρεται και ως "δεύτερος εγκέφαλος"¹ Mawe, G. M., & Hoffman, J. M. (2013). Serotonin signalling in the gut—functions, dysfunctions and therapeutic targets. Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology, 10(8), 473–486. , υποδεικνύοντας τη σημασία του για τη διάθεση.
• Στο αίμα: η σεροτονίνη επίσης υπάρχει στο αίμα. Συμβάλλει στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και των θρόμβων. Τα επίπεδα της σεροτονίνης στο αίμα επίσης μπορεί να επηρεαστούν από φάρμακα, άγχος και ασθένειες.

Απελευθέρωση της σεροτονίνης

Η απελευθέρωση της σεροτονίνης γίνεται στα άκρα των νευρικών κυττάρων (στις απολήξεις των νευρώνων). Στη συνέχεια επηρεάζει άλλα κοντινά κύτταρα όταν συνδέεται στους υποδοχείς τους. Αυτή η διαδικασία επικοινωνίας αποτελεί τη βάση της λειτουργίας του εγκεφάλου, και επηρεάζει τη διάθεση, την όρεξη, τον ύπνο, την ανησυχία και όλες τις άλλες εγκεφαλικές λειτουργίες.

Ποια είναι τα φυσιολογικά επίπεδα της σεροτονίνης;

Τα επίπεδα της σεροτονίνης στον εγκέφαλο ποικίλουν ανάλογα με την ηλικία, την υγεία και τον τρόπο ζωής ενός ατόμου. Γενικά, τα υψηλά επίπεδα σεροτονίνης έχουν σχέση με την καλή διάθεση και την ψυχική υγεία.

Αρκετοί παράγοντες που συμβάλλουν στα χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης περιλαμβάνουν:

• το στρες
• την κακή διατροφή
• την έλλειψη άσκησης
• τις φαρμακευτικές αγωγές
• τα προβλήματα υγείας

Σεροτονίνη - Εξέταση αίματος

Στο σημείο αυτό τονίζουμε πως οι τιμές σεροτονίνης στις εξετάσεις αίματος δεν αντανακλούν τα επίπεδα της σεροτονίνης στον εγκέφαλο (αλλά μόνο της περιφέρειας), για αυτό δεν έχει καμία κλινική αξία στην ψυχιατρική (ως δείκτης για την κατάθλιψη, για παράδειγμα).

Η μέτρηση της σεροτονίνης στο αίμα, χρησιμοποιείται για τη διάγνωση άλλων νοσημάτων (πχ όγκων).

Αύξηση των επιπέδων της σεροτονίνης

Αν έχετε χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης υπάρχουν αρκετά πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να τα αυξήσετε. Για παράδειγμα:

• Άσκηση: η τακτική άσκηση αυξάνει τα επίπεδα της σεροτονίνης και αποτελεί συμπληρωματική θεραπεία για την κατάθλιψη.⁶ Noetel, M., et al. (2024). Effect of exercise for depression: systematic review and network meta-analysis of randomised controlled trials. BMJ, 384.
• Δραστηριότητες: οι δραστηριότητες που προάγουν την χαλάρωση και μειώνουν το στρες συμβάλλουν στην αύξηση των επιπέδων της σεροτονίνης. Για παράδειγμα, αυτές οι δραστηριότητες περιλαμβάνουν τη γιόγκα, το διαλογισμό.
• Διατροφή: η υγιεινή διατροφή είναι σημαντική για την διατήρηση των φυσιολογικών επιπέδων της σεροτονίνης. Οι τροφές που είναι πλούσιες σε τρυπτοφάνη, όπως το κοτόπουλο, η γαλοπούλα, τα ψάρια και τα αυγά, αυξάνουν τα επίπεδα της σεροτονίνης.
• Φαρμακευτική αγωγή: κάποια φάρμακα μπορεί να προκαλούν πτώση στα επίπεδα της σεροτονίνης. Ωστόσο, καλό είναι να μιλήσετε με το γιατρό σας. Για παράδειγμα, οι επιλεκτικοί αναστολείς της επαναπρόσληψης της σεροτονίνης (SSRI) είναι τα πιο γνωστά φάρμακα που συμβάλλουν στην αύξηση των επιπέδων της σεροτονίνης.

Επιπλέον, ο επαρκής ύπνος είναι σημαντικός ύπνος για την συνολική μας υγεία και επίσης αυξάνει τα επίπεδα της σεροτονίνης.

Βελτίωση της διάθεσης 

Η σεροτονίνη είναι ένας νευροδιαβιβαστής που παίζει σημαντικό ρόλο στη διάθεση, στον ύπνο, στο άγχος και στην όρεξη. Έτσι, η χαμηλή σεροτονίνη προκαλεί ένα εύρος προβλημάτων. Για παράδειγμα, προκαλεί συμπτώματα όπως η κόπωση, το άγχος, η κατάθλιψη, οι πονοκέφαλοι και τα προβλήματα του γαστρεντερικού.

Η σεροτονίνη παίζει κύριο ρόλο στην συναισθηματική υγεία και στην ευεξία μας, και έχει επίδραση σε κάθε πτυχή της ζωής μας. Για αυτό αν έχετε θέματα όπως το άγχος, η κατάθλιψη, θέματα στη δουλειά, οικονομικό στρες καλό είναι να μιλήσετε σε έναν ψυχοθεραπευτή. Η ψυχοθεραπεία συμβάλλει στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των θεμάτων ψυχικής υγείας που σας απασχολούν.

Συχνές ερωτήσεις (FAQ)

Βιβλιογραφία

1. ↸1.Mawe, G. M., & Hoffman, J. M. (2013). Serotonin signalling in the gut—functions, dysfunctions and therapeutic targets. Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology, 10(8), 473–486. [Serotonin Gut Signaling ]
2. ↸2.Moncrieff, J., et al. (2022). The serotonin theory of depression: a systematic umbrella review of the evidence. Molecular Psychiatry, 28(8), 3243–3256. [Serotonin Depression Theory]
3. ↸3.National Institute of Mental Health. (n.d.). Depression. National Institutes of Health. [NIH: Serotonin and mood]
4. ↸4.Cleveland Clinic. (2025, December 30). Serotonin: What is it, function & levels. [Serotonin functions - Cleveland Clinic]
5. ↸5.World Health Organization. (2023, March 31). Depressive disorder (depression). [WHO Global Depression Consensus Report]
6. ↸6.Noetel, M., et al. (2024). Effect of exercise for depression: systematic review and network meta-analysis of randomised controlled trials. BMJ, 384. [Exercise Depression Treatment ]